Lá ổi có tác dụng gì? 9 công dụng tiềm năng đối với sức khỏe

Ổi được biết đến là loại quả có chứa nhiều vitamin C với hương vị thơm ngon, dễ ăn. Mặc dù quen thuộc là thế, tuy nhiên không phải ai cũng biết được những công dụng tuyệt vời của lá ổi. Bài viết dưới đây sẽ bật mí 15 tác dụng của lá ổi đối với sức khỏe con người.

Đặc điểm của lá ổi

Ổi là loại cây ăn quả phổ biến ở nhiều quốc gia có khí hậu nhiệt đới, trong đó có Việt Nam. Lá ổi là lá đơn, mọc đối, không có lá kèm. Phiến lá thường có hình bầu dục hoặc thuôn bầu dục, phần gốc tương đối tròn và đầu lá có thể tù hoặc hơi nhọn. Mặt trên của lá thường có màu xanh đậm hơn mặt dưới.

Lá ổi có kích thước thay đổi tùy giống và điều kiện sinh trưởng, thường dài khoảng 7-15 cm và rộng 3-7 cm. Khi còn non, lá có màu xanh nhạt và dần chuyển sang xanh đậm khi trưởng thành. Trong y học cổ truyền, lá và búp ổi từ lâu đã được sử dụng trong một số bài thuốc dân gian, đặc biệt liên quan đến các vấn đề về tiêu hóa.

9 công dụng tiềm năng đối với sức khỏe

Lá ổi chứa nhiều hợp chất thực vật như polyphenol, flavonoid và tannin, được nghiên cứu về các đặc tính chống oxy hóa, kháng khuẩn và chống viêm. Một số nghiên cứu trên người cũng ghi nhận tiềm năng của trà hoặc chiết xuất lá ổi trong việc hỗ trợ kiểm soát đường huyết, lipid máu, tiêu chảy và sức khỏe răng miệng. Tuy nhiên, mức độ bằng chứng khác nhau tùy từng công dụng và lá ổi không nên được sử dụng thay thế cho thuốc điều trị.

Hỗ trợ kiểm soát cholesterol trong máu

Một số nghiên cứu cho thấy trà lá ổi có thể có lợi đối với một số chỉ số lipid máu. Trong một nghiên cứu quy mô nhỏ, việc sử dụng trà lá ổi trong 8 tuần được ghi nhận có thể giúp giảm cholesterol toàn phần ở một số người bị rối loạn lipid máu. Tuy nhiên, hiệu quả đối với LDL-cholesterol chưa đủ rõ ràng và cần thêm các nghiên cứu có quy mô lớn hơn để xác định tác dụng này.

Vì vậy, trà lá ổi có thể được xem là một thức uống hỗ trợ chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh, không thay thế thuốc hạ cholesterol khi đã được bác sĩ chỉ định.

Hỗ trợ giảm triệu chứng tiêu chảy

Lá và búp ổi chứa tannin cùng một số hợp chất thực vật có hoạt tính kháng khuẩn trong các nghiên cứu thực nghiệm. Một số nghiên cứu lâm sàng cũng cho thấy nước sắc lá ổi có tiềm năng hỗ trợ rút ngắn thời gian và giảm mức độ tiêu chảy cấp không biến chứng.

Tuy nhiên, bằng chứng hiện vẫn còn hạn chế và bù nước, điện giải là biện pháp quan trọng trong xử trí tiêu chảy. Không nên tự ý dùng lá ổi thay thế các phương pháp điều trị cần thiết, đặc biệt khi tiêu chảy kéo dài, có sốt cao, có máu trong phân hoặc xuất hiện dấu hiệu mất nước.

Hỗ trợ kiểm soát đường huyết

Một số nghiên cứu cho thấy trà lá ổi có thể giúp làm giảm mức tăng đường huyết sau ăn. Các hợp chất như quercetin và một số flavonoid trong lá ổi cũng đang được nghiên cứu về khả năng ảnh hưởng đến quá trình hấp thu và chuyển hóa glucose.

Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng để khẳng định lá ổi có thể điều trị bệnh đái tháo đường hoặc thay thế thuốc. Người mắc đái tháo đường nếu muốn sử dụng trà lá ổi thường xuyên nên trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ, đặc biệt khi đang dùng thuốc hạ đường huyết để tránh ảnh hưởng đến việc kiểm soát đường huyết.

Chống oxy hóa

Lá ổi chứa nhiều hợp chất thực vật như polyphenol và flavonoid, trong đó có quercetin. Các hợp chất này được nghiên cứu về khả năng chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước tác động của stress oxy hóa. Tuy nhiên, phần lớn bằng chứng hiện nay đến từ các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và trên động vật, vì vậy chưa thể khẳng định trà lá ổi có tác dụng phòng ngừa bệnh lý cụ thể ở người.

Hỗ trợ sức khỏe răng miệng

Một số nghiên cứu cho thấy chiết xuất lá ổi có hoạt tính kháng khuẩn và có thể hỗ trợ kiểm soát mảng bám, vi khuẩn trong khoang miệng và tình trạng viêm lợi. Vì vậy, các sản phẩm từ lá ổi, chẳng hạn nước súc miệng chứa chiết xuất lá ổi, đang được nghiên cứu như một biện pháp hỗ trợ chăm sóc răng miệng.

Tuy nhiên, trà hoặc nước lá ổi không thay thế việc đánh răng, dùng chỉ nha khoa và thăm khám nha khoa định kỳ. Nếu bị đau răng, sưng nướu hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, bạn nên tìm nguyên nhân và điều trị phù hợp thay vì chỉ sử dụng lá ổi để giảm triệu chứng.

Hỗ trợ cải thiện một số triệu chứng đường hô hấp

Lá ổi chứa nhiều hợp chất thực vật như flavonoid và polyphenol, được nghiên cứu về đặc tính kháng khuẩn và chống viêm. Một số nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất lá ổi có hoạt tính kháng khuẩn và chống viêm, qua đó gợi ý tiềm năng nghiên cứu trong hỗ trợ các vấn đề đường hô hấp. Tuy nhiên, bằng chứng trên người còn hạn chế và chưa đủ để khẳng định lá ổi có thể điều trị viêm phế quản, viêm họng hay các bệnh lý đường hô hấp.

Nếu muốn sử dụng trà lá ổi như một thức uống, bạn có thể dùng ở mức độ vừa phải. Khi có triệu chứng hô hấp kéo dài, sốt, khó thở hoặc triệu chứng trở nên nghiêm trọng, nên thăm khám để xác định nguyên nhân và điều trị phù hợp.

Hỗ trợ chăm sóc da mụn

Lá ổi chứa một số hợp chất có hoạt tính kháng khuẩn và chống oxy hóa trong các nghiên cứu thực nghiệm. Đây là cơ sở để các sản phẩm chăm sóc da chứa chiết xuất lá ổi được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ kiểm soát một số vấn đề trên da.

Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng lâm sàng để khẳng định việc dùng lá ổi tươi giã nhuyễn đắp trực tiếp lên mụn có thể điều trị mụn trứng cá hoặc làm mờ thâm. Việc đắp lá cây chưa qua kiểm soát cũng có thể gây kích ứng da, vì vậy không nên tự ý áp dụng trên vùng da đang viêm hoặc tổn thương.

Tiềm năng hỗ trợ bảo vệ da

Các hợp chất polyphenol và flavonoid trong lá ổi có đặc tính chống oxy hóa và đang được nghiên cứu về khả năng bảo vệ tế bào trước stress oxy hóa. Tuy nhiên, chưa có đủ bằng chứng để khẳng định lá ổi có tác dụng chống lão hóa, làm mờ thâm hoặc cải thiện kết cấu da ở người.

Do đó, nếu sử dụng các sản phẩm chăm sóc da có chiết xuất lá ổi, nên lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và được kiểm nghiệm về độ an toàn thay vì tự đắp lá ổi lên da.

Hỗ trợ sức khỏe tóc và da đầu

Một số hợp chất trong lá ổi đang được nghiên cứu về hoạt tính chống oxy hóa và khả năng tác động đến một số cơ chế liên quan đến sức khỏe da đầu, tóc. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng lâm sàng để khẳng định lá ổi giúp tóc mọc nhanh hơn, giảm rụng tóc hoặc cải thiện chất lượng tóc rõ rệt.

Vì vậy, không nên xem trà hoặc các chế phẩm từ lá ổi là phương pháp điều trị rụng tóc. Nếu tình trạng rụng tóc kéo dài hoặc tăng lên bất thường, nên tìm nguyên nhân và lựa chọn phương pháp chăm sóc, điều trị phù hợp.

Lưu ý khi sử dụng lá ổi

Bên cạnh những lợi ích tuyệt vời trên, khi sử dụng lá ổi cần chú ý các vấn đề sau:

• Không nên tự ý sử dụng lá ổi hoặc các sản phẩm chiết xuất từ lá ổi với liều lượng lớn hoặc kéo dài khi chưa có hướng dẫn phù hợp, vì dữ liệu về hiệu quả và độ an toàn khi sử dụng lâu dài còn hạn chế.
• Việc sử dụng các chất chiết xuất từ lá ổi có thể gây kích ứng da, đặc biệt là người bệnh chàm.
• Nếu bạn đang mắc bệnh mạn tính, đang mang thai/cho con bú hoặc đang sử dụng thuốc điều trị, nên tham khảo ý kiến bác sĩ/dược sĩ trước khi sử dụng trà hoặc chiết xuất lá ổi thường xuyên.
• Nếu đang sử dụng thuốc điều trị, đặc biệt là thuốc hạ đường huyết hoặc các thuốc cần theo dõi chặt chẽ, bạn nên hỏi ý kiến bác sĩ/dược sĩ trước khi dùng trà hoặc chiết xuất lá ổi thường xuyên.

Bên cạnh cách sử dụng lá ổi tươi hoặc lá ổi khô để pha nước uống, hiện nay lá ổi cũng được chế biến dưới dạng trà túi lọc, thuận tiện hơn cho việc sử dụng hằng ngày. Nếu bạn quan tâm đến trà lá ổi, có thể tham khảo Trà lá ổi Orihiro 60 túi lọc, dạng túi lọc dễ pha và sử dụng. Trà lá ổi chủ yếu được sử dụng như một thức uống bổ sung trong chế độ sinh hoạt hằng ngày, không thay thế thuốc điều trị. Nếu bạn đang dùng thuốc hoặc có bệnh lý nền, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ/dược sĩ để yên tâm sử dụng nhé.

Bài viết vừa rồi đã bật mí 15 tác dụng của lá ổi đối với sức khỏe và các lưu ý khi sử dụng lá ổi. Hy vọng những thông tin này bổ ích và có thể giúp ích cho bạn, gia đình và những người xung quanh.