Triệu chứng Ebola: Dấu hiệu nhận biết sớm và khi nào cần đi khám?

Mặc dù hiếm gặp, Ebola là bệnh truyền nhiễm có thể gây diễn tiến nặng và ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể. Việc nhận biết sớm triệu chứng Ebola giúp người có nguy cơ phơi nhiễm chủ động liên hệ cơ sở y tế, hạn chế lây lan và được hỗ trợ kịp thời.

Các triệu chứng Ebola cần chú ý

Triệu chứng Ebola thường khởi phát đột ngột sau thời gian ủ bệnh từ 2 đến 21 ngày. Ban đầu, người bệnh có thể có biểu hiện giống cúm hoặc sốt virus thông thường, sau đó tiến triển nặng hơn với triệu chứng tiêu hóa, mất nước, suy kiệt hoặc xuất huyết trong một số trường hợp.

Triệu chứng Ebola giai đoạn sớm

Ở giai đoạn đầu, các dấu hiệu thường chưa đặc hiệu nên dễ bị bỏ qua. Người bệnh có thể gặp các triệu chứng sau:

• Sốt hoặc cảm giác ớn lạnh.
• Mệt mỏi nhiều, suy nhược nhanh.
• Đau đầu, đau cơ, đau mỏi toàn thân.
• Đau họng, khó chịu trong người.
• Chán ăn, cảm giác kiệt sức dù trước đó vẫn sinh hoạt bình thường.

Những biểu hiện này dễ nhầm với cúm, sốt virus hoặc một số bệnh truyền nhiễm khác. Vì vậy, người từng đi đến vùng dịch hoặc có tiếp xúc nguy cơ cần theo dõi sức khỏe sát hơn trong 21 ngày.

Triệu chứng Ebola giai đoạn toàn phát

Khi bệnh tiến triển, các biểu hiện bệnh Ebola thường rõ hơn ở đường tiêu hóa. Người bệnh có thể xuất hiện:

• Buồn nôn hoặc nôn nhiều.
• Tiêu chảy, đau bụng.
• Mất nước, mệt lả, ăn uống kém.
• Phát ban trên da.
• Dấu hiệu tổn thương gan, thận trong một số trường hợp.

Giai đoạn này có thể khiến cơ thể mất nước nhanh và suy kiệt. Nếu không được đánh giá y tế kịp thời, bệnh có thể diễn tiến nặng hơn, đặc biệt ở người có thể trạng yếu hoặc tiếp cận chăm sóc y tế muộn.

Dấu hiệu nặng của Ebola

Khi Ebola diễn tiến nặng, người bệnh có thể xuất hiện các dấu hiệu nguy hiểm như:

• Lơ mơ, yếu nhiều, khó tỉnh táo.
• Tụt huyết áp hoặc có biểu hiện sốc.
• Giảm tiểu, vàng da, khó thở.
• Chảy máu chân răng, chảy máu cam.
• Bầm tím không rõ nguyên nhân.
• Đi ngoài có máu hoặc chảy máu bất thường khác.

Không phải người mắc Ebola nào cũng có xuất huyết. Vì vậy, không nên chờ đến khi có chảy máu mới nghi ngờ bệnh. Trong bối cảnh có yếu tố dịch tễ, sốt kèm mệt nhiều, đau cơ, nôn hoặc tiêu chảy đã là dấu hiệu cần liên hệ cơ sở y tế.

Thời gian ủ bệnh Ebola bao lâu?

Thời gian ủ bệnh Ebola là khoảng thời gian từ khi virus xâm nhập vào cơ thể đến khi người bệnh bắt đầu xuất hiện triệu chứng. Khoảng thời gian này thường dao động từ 2 đến 21 ngày. Trung bình, nhiều trường hợp có triệu chứng sau khoảng hơn một tuần kể từ khi phơi nhiễm.

Trong thời gian chưa có triệu chứng, người phơi nhiễm cần theo dõi thân nhiệt và tình trạng sức khỏe hằng ngày. Nếu xuất hiện sốt, mệt bất thường, đau đầu, đau cơ, nôn hoặc tiêu chảy trong vòng 21 ngày sau tiếp xúc nguy cơ, cần thông báo ngay cho cơ sở y tế để được hướng dẫn.

Điều quan trọng là không nên chủ quan chỉ vì vài ngày đầu sau phơi nhiễm vẫn khỏe mạnh. Việc theo dõi đủ thời gian giúp phát hiện sớm dấu hiệu nhiễm Ebola và giảm nguy cơ lây lan nếu bệnh thật sự xuất hiện.

Triệu chứng Ebola có giống sốt xuất huyết hay cúm không?

Triệu chứng Ebola có thể giống cúm, sốt virus, sốt xuất huyết hoặc một số bệnh nhiễm trùng khác, nhất là trong giai đoạn sớm. Người bệnh đều có thể sốt, đau đầu, đau mỏi cơ, mệt mỏi và ăn uống kém. Vì vậy, việc tự nhận diện tại nhà thường không an toàn.

Dù vậy, các triệu chứng vẫn có thể chồng lấp. Một người có sốt, nôn, tiêu chảy hoặc xuất huyết không thể tự phân biệt chính xác mình mắc bệnh gì nếu không được thăm khám và làm xét nghiệm phù hợp. Vì thế, khi có yếu tố phơi nhiễm Ebola, cần liên hệ y tế trước khi tự di chuyển đến nơi đông người.

Khi nào nghi ngờ mắc Ebola và chẩn đoán như thế nào?

Không phải mọi trường hợp sốt, đau đầu hay tiêu chảy đều là Ebola. Việc nghi ngờ bệnh cần dựa trên sự kết hợp giữa triệu chứng và lịch sử phơi nhiễm. Đây là điểm then chốt giúp tránh hoang mang nhưng vẫn không bỏ sót tình huống nguy cơ.

Khi nào nghi ngờ mắc Ebola?

Cần nghĩ đến nguy cơ Ebola nếu người bệnh có sốt, mệt nhiều, đau cơ, đau đầu, nôn, tiêu chảy hoặc chảy máu bất thường, đồng thời trong vòng 21 ngày trước đó từng đi đến khu vực đang có dịch Ebola.

Nguy cơ cũng tăng nếu người bệnh từng chăm sóc, sống cùng, tiếp xúc gần với người nghi mắc Ebola, tiếp xúc với máu, chất nôn, phân, nước tiểu, mồ hôi hoặc các dịch cơ thể khác của người bệnh. Một số tình huống như tiếp xúc với động vật hoang dã, xác động vật hoặc tham gia nghi thức mai táng không bảo hộ tại vùng dịch cũng cần được khai báo đầy đủ với nhân viên y tế.

Chẩn đoán Ebola như thế nào?

Chẩn đoán Ebola không thể chỉ dựa vào quan sát bên ngoài. Nhân viên y tế sẽ khai thác triệu chứng, thời điểm khởi phát, lịch sử đi lại, tiếp xúc nguy cơ và các bệnh có biểu hiện tương tự. Sau đó, người nghi mắc có thể được lấy mẫu xét nghiệm tại cơ sở phù hợp theo quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn.

Trong quá trình chẩn đoán, Ebola cần được phân biệt với sốt rét, sốt xuất huyết, thương hàn, cúm, viêm gan virus, nhiễm khuẩn huyết và nhiều bệnh truyền nhiễm khác. Do đó, người bệnh không nên tự suy đoán hoặc tự điều trị tại nhà, nhất là khi có yếu tố dịch tễ rõ ràng.

Cách xử trí khi có triệu chứng nghi Ebola

Khi nghi ngờ có triệu chứng Ebola, người bệnh nên:

• Liên hệ cơ sở y tế sớm để được hướng dẫn, không tự ý đi đến nơi đông người.
• Hạn chế tiếp xúc gần và ở riêng nếu có thể.
• Không dùng chung vật dụng cá nhân như khăn, ly uống nước, quần áo.
• Tránh tiếp xúc với máu, chất nôn, phân, nước tiểu hoặc dịch cơ thể của người nghi mắc.
• Khai báo trung thực lịch sử đi lại, tiếp xúc trong 21 ngày gần nhất và thời điểm bắt đầu triệu chứng.
• Không tự mua thuốc điều trị hoặc tự xử trí tại nhà khi chưa có hướng dẫn y tế.

Việc tiêm vắc xin Ebola cần theo chỉ định và khuyến cáo của cơ quan y tế, tùy nguy cơ phơi nhiễm và khu vực dịch tễ.

Triệu chứng Ebola có thể bắt đầu bằng sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ và đau họng, sau đó tiến triển với nôn, tiêu chảy, đau bụng, phát ban hoặc dấu hiệu nặng hơn. Vì bệnh dễ nhầm với nhiều bệnh truyền nhiễm khác, người có yếu tố đi đến vùng dịch hoặc tiếp xúc nguy cơ trong 21 ngày cần liên hệ y tế sớm khi xuất hiện dấu hiệu bất thường.