Quỳnh Trâm
18/09/2026
Mặc định
Lớn hơn
Nhiều bệnh truyền nhiễm như tay chân miệng, cúm, RSV hay sởi vẫn có thể xuất hiện trong cộng đồng, đặc biệt khi thời tiết nóng ẩm hoặc mưa nhiều tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển. Bên cạnh tiêm vắc xin và giữ vệ sinh cá nhân, duy trì môi trường sống sạch sẽ là một trong những cách đơn giản nhưng quan trọng giúp giảm nguy cơ lây nhiễm cho cả gia đình.
Trong những năm gần đây, các chuyên gia y tế liên tục nhấn mạnh vai trò của vệ sinh môi trường sống trong phòng chống dịch bệnh. Thực tế cho thấy nhiều tác nhân gây bệnh có thể tồn tại trên các bề mặt thường xuyên được chạm vào trong nhà như tay nắm cửa, công tắc điện, bàn ăn hay điều khiển từ xa.

Một không gian sống sạch sẽ, thông thoáng không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ mắc bệnh, nhưng có thể góp phần hạn chế nguồn lây và bảo vệ những người dễ tổn thương như trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc người có bệnh nền.
Trong số các bệnh truyền nhiễm thường gặp, tay chân miệng là bệnh cần được quan tâm nhiều hơn ở thời điểm hiện nay do khả năng lây lan nhanh trong môi trường gia đình, nhà trẻ và trường học.
Virus gây bệnh có thể tồn tại trong nước bọt, dịch tiết đường hô hấp, phân của trẻ bệnh và trên các vật dụng sinh hoạt hằng ngày. Vì vậy, trẻ có thể bị lây bệnh khi tiếp xúc với đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa hoặc các bề mặt bị nhiễm mầm bệnh.
Không chỉ tay chân miệng, nhiều bệnh đường hô hấp như cúm hay RSV cũng có thể lây lan thông qua giọt bắn và các bề mặt thường xuyên tiếp xúc. Đây là lý do việc vệ sinh nhà cửa cần được duy trì ngay cả khi chưa có người bệnh trong gia đình.
Không phải mọi vị trí trong nhà đều có nguy cơ như nhau. Một số khu vực cần được chú ý nhiều hơn do thường xuyên tiếp xúc với con người hoặc thực phẩm.
Những vị trí nên được làm sạch định kỳ gồm:
Đối với nhà có trẻ nhỏ, việc vệ sinh đồ chơi và khu vực vui chơi của trẻ cần được thực hiện thường xuyên hơn vì đây là những vật dụng trẻ có xu hướng cầm nắm hoặc đưa lên miệng.

Không ít người có thói quen quét dọn bằng chổi khô, nhưng cách này có thể khiến bụi và các hạt nhỏ phát tán trở lại không khí.
Để làm sạch hiệu quả hơn, nên ưu tiên sử dụng khăn lau ẩm hoặc cây lau nhà ướt. Khi dọn dẹp, cần mở cửa sổ hoặc tạo sự lưu thông không khí phù hợp để không gian luôn thông thoáng.
Các khu vực ẩm thấp như nhà tắm cần được làm khô sau khi sử dụng nhằm hạn chế nấm mốc phát triển. Đồng thời, những vị trí dễ bị bỏ quên như gầm giường, nóc tủ hoặc phía sau tủ lạnh cũng nên được vệ sinh định kỳ vì đây là nơi bụi bẩn dễ tích tụ.
Nếu trong nhà có người mắc bệnh truyền nhiễm, nên tăng tần suất làm sạch các bề mặt thường xuyên tiếp xúc và luôn rửa tay sau khi dọn dẹp.

Câu trả lời là không. Vệ sinh môi trường sống chỉ là một phần trong chiến lược phòng bệnh toàn diện.
Song song với việc giữ nhà cửa sạch sẽ, mỗi người cần duy trì thói quen rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi tiếp xúc với các bề mặt công cộng.
Đối với các bệnh truyền nhiễm đã có vắc xin phòng ngừa như sởi, thủy đậu, ho gà, cúm mùa hay một số bệnh do phế cầu, việc tiêm chủng đầy đủ theo khuyến cáo vẫn là một trong những biện pháp hiệu quả giúp giảm nguy cơ mắc bệnh, hạn chế biến chứng nặng và giảm lây lan trong cộng đồng.
Riêng với bệnh tay chân miệng, bên cạnh các biện pháp như rửa tay thường xuyên, vệ sinh đồ chơi và môi trường sống, người dân hiện đã có thêm lựa chọn vắc xin phòng bệnh tay chân miệng do Enterovirus 71 (EV71), một trong những tác nhân thường liên quan đến các trường hợp bệnh diễn tiến nặng và biến chứng nguy hiểm ở trẻ nhỏ.

Trong bối cảnh các bệnh truyền nhiễm vẫn có thể xuất hiện quanh năm, chủ động giữ gìn môi trường sống sạch sẽ là việc làm đơn giản nhưng mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Vệ sinh nhà cửa đúng cách, rửa tay thường xuyên và tiêm vắc xin đầy đủ, bao gồm các vắc xin phòng bệnh phù hợp theo khuyến cáo, là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ bản thân, gia đình và đặc biệt là trẻ nhỏ trước nguy cơ lây nhiễm.