Tác dụng của nấm mỡ đối với sức khỏe như thế nào?

Các nghiên cứu cho thấy nấm mỡ chứa nhiều hợp chất sinh học có khả năng chống viêm, tăng cường đề kháng và hỗ trợ phòng ngừa bệnh mạn tính. Nếu bạn đang thắc mắc nấm mỡ có tác dụng gì và nên dùng thế nào cho đúng, bài viết này sẽ cung cấp thông tin đầy đủ, khoa học và dễ áp dụng trong bữa ăn hằng ngày.

Nấm mỡ là gì? Thành phần dinh dưỡng trong nấm mỡ

Nấm mỡ (tên khoa học Agaricus bisporus, còn gọi là button mushroom) là một trong những loài nấm ăn phổ biến nhất trên thế giới, có giá trị cao về dinh dưỡng và an toàn thực phẩm.

Trong tự nhiên, nấm mỡ có hai dạng chính là nấm mỡ trắng và nấm mỡ nâu xám. Đặc trưng hình thái của nấm là mũ nấm dạng cầu, đường kính khoảng 5-10 cm, mặt mũ mịn như khuy áo; phía dưới mũ là các phiến nấm hẹp chứa bào tử. Thân nấm ngắn, hình trụ đặc, cao trung bình 2-3 cm, mang cấu trúc mềm và độ ẩm cao.

Về mặt dinh dưỡng, nấm mỡ là thực phẩm có mật độ dưỡng chất cao nhưng năng lượng thấp. Thành phần bao gồm protein, các axit amin thiết yếu, beta-glucan, chất xơ hòa tan, cùng nhiều vitamin và khoáng chất quan trọng như vitamin nhóm B (B1, B2), vitamin C, vitamin D, phospho, kali và đặc biệt là selen, giúp giảm stress oxy hóa và hỗ trợ hệ miễn dịch. Nấm mỡ cũng được xem là một trong số ít thực vật tự nhiên chứa vitamin D, đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa canxi và duy trì sức khỏe xương.

Công dụng của nấm mỡ

Nấm mỡ là thực phẩm có mật độ dinh dưỡng cao, giàu hoạt chất sinh học và được chứng minh mang lại nhiều lợi ích quan trọng đối với sức khỏe. Nhờ chứa protein thực vật, polysaccharide, beta-glucan, ergosterol, selen cùng các vitamin thiết yếu, nấm mỡ góp phần hỗ trợ hoạt động chuyển hóa, tăng cường miễn dịch và bảo vệ nhiều cơ quan trong cơ thể. Dưới đây là các công dụng nổi bật của loại nấm này:

Hỗ trợ chức năng gan

Nấm mỡ cung cấp beta-glucan và các protein có hoạt tính sinh học giúp giảm tích tụ lipid ở gan, nhờ đó hạn chế nguy cơ gan nhiễm mỡ. Các nghiên cứu cho thấy chế độ ăn giàu nấm mỡ có thể giúp giảm trọng lượng gan, cải thiện men gan và hỗ trợ phục hồi các tổn thương gan nhẹ.

Bổ sung selen tự nhiên

Selen là khoáng chất quan trọng đối với hệ thống chống oxy hóa nội sinh. Nấm mỡ là nguồn cung cấp selen dồi dào, giúp cơ thể giảm stress oxy hóa, hỗ trợ phòng ngừa các bệnh lý liên quan đến lão hóa, thoái hóa thần kinh, bệnh tim mạch và rối loạn miễn dịch.

Hỗ trợ kiểm soát cân nặng

Nấm mỡ ít calo nhưng giàu protein thực vật và chất xơ, giúp tăng cảm giác no và giảm lượng thức ăn nạp vào. Các oligopeptide trong nấm cũng hỗ trợ điều hòa chuyển hóa năng lượng, giúp giảm chu vi vòng bụng và ngăn tăng cân quá mức.

Tăng cường sức khỏe đường ruột

Hoạt chất selen và chất xơ trong nấm mỡ có tác dụng cải thiện hệ vi sinh đường ruột, tăng lợi khuẩn và giảm các chủng vi khuẩn gây hại. Nấm cũng giúp bảo vệ hàng rào niêm mạc ruột, giảm stress oxy hóa và hạn chế tình trạng rò rỉ ruột. Nhờ đó, loại nấm này góp phần duy trì tiêu hóa khỏe mạnh và tăng nhu động ruột tự nhiên.

Giảm cholesterol máu

Nấm mỡ chứa chất xơ hòa tan, polyphenol và các vitamin nhóm B có khả năng cải thiện chuyển hóa lipid. Các hợp chất này giúp giảm cholesterol toàn phần, giảm LDL-cholesterol và triglyceride, đồng thời tăng HDL-cholesterol.

Hỗ trợ phòng ngừa ung thư

Trong nấm mỡ có ergothioneine, lectin, beta-glucan và axit linoleic liên hợp. Đây đều là các hoạt chất chống oxy hóa và chống tăng sinh tế bào. Một số bằng chứng cho thấy nấm mỡ có thể hỗ trợ ức chế sự phát triển của tế bào ung thư vú và ung thư tuyến tiền liệt nhờ tác động lên cơ chế chết tế bào theo chương trình.

Kiểm soát đường huyết và hỗ trợ người tiểu đường

Polysaccharide trong nấm mỡ có khả năng giảm hoạt tính enzyme α-amylase, cải thiện dung nạp glucose và hỗ trợ giảm đường huyết. Nhờ chỉ số đường huyết thấp và giàu chất xơ, nấm mỡ là lựa chọn phù hợp cho người mắc đái tháo đường hoặc người cần ổn định đường huyết.

Chống lão hóa

Polysaccharide và ergothioneine trong nấm mỡ là các chất chống oxy hóa mạnh, giúp trung hòa gốc tự do và hạn chế tổn thương tế bào. Thói quen ăn nấm mỡ thường xuyên góp phần làm chậm tiến trình lão hóa, bảo vệ da, hệ thần kinh và các cơ quan quan trọng.

Tăng cường hoạt động não bộ

Ergosterol trong nấm mỡ có thể chuyển hóa thành vitamin D2, đóng vai trò quan trọng trong sức khỏe thần kinh và chức năng nhận thức.

Những lưu ý khi sử dụng

Nấm mỡ là thực phẩm giàu dinh dưỡng, nhưng để giữ nguyên giá trị dinh dưỡng và đảm bảo an toàn khi sử dụng, cần lưu ý các bước sơ chế và phương pháp bảo quản phù hợp. Dưới đây là một số điều cần lưu ý:

• Sử dụng nấm tươi: Nấm mỡ tươi nên dùng trong vòng 24 giờ kể từ khi thu hoạch để đảm bảo chất lượng. Trước khi chế biến, cắt bỏ gốc, rửa nhẹ dưới vòi nước hoặc ngâm nhanh trong chậu nước, tránh ngâm lâu làm nấm nhũn và mất vị ngọt tự nhiên.
• Các phương pháp chế biến: Nấm mỡ có thể ăn sống hoặc chế biến thành nhiều món ăn như xào, nấu canh, súp, nướng hay làm salad. Chế biến hợp lý giúp cơ thể hấp thụ tối đa các vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa.
• Bảo quản lạnh: Để nấm trong ngăn mát tủ lạnh, nhiệt độ từ 5 - 8°C, giúp kéo dài độ tươi mà không làm mất chất dinh dưỡng.
• Đóng hộp và hút chân không: Sau khi làm sạch, có thể bảo quản nấm trong hộp, khay hoặc bao hút chân không, tránh dập nát và nhiễm khuẩn.
• Tránh bảo quản lâu với nấm tươi: Không để nấm tươi quá lâu ở nhiệt độ phòng vì dễ bị hư, mất dưỡng chất và ảnh hưởng đến sức khỏe.

Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về tác dụng của nấm mỡ đối với sức khỏe. Với hàm lượng dinh dưỡng phong phú như protein, vitamin, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa, nấm mỡ không chỉ hỗ trợ gan, tim mạch, hệ xương mà còn giúp kiểm soát đường huyết, ngăn ngừa ung thư và cải thiện chức năng não bộ. Hãy thêm nấm mỡ vào thực đơn hàng ngày để vừa thưởng thức món ăn thơm ngon vừa nâng cao sức khỏe.