Routine chăm sóc da theo từng loại da - Không cần nhiều, chỉ cần đúng
Quỳnh Trâm
26/02/2026
Routine chăm sóc da là quy trình các bước chăm sóc da hằng ngày, được xây dựng dựa trên từng loại da nhằm giúp da sạch, khỏe và duy trì hàng rào bảo vệ tự nhiên. Một routine hiệu quả không cần quá nhiều sản phẩm, mà quan trọng là đúng bước, đúng loại da và duy trì đều đặn.
Routine chăm sóc da - Một phần của chăm sóc sức khỏe cá nhân
Thực tế cho thấy, nhiều người Việt dành không ít thời gian và chi phí cho mỹ phẩm nhưng làn da vẫn không cải thiện, thậm chí dễ kích ứng hoặc nổi mụn nhiều hơn. Nguyên nhân phổ biến không nằm ở chất lượng sản phẩm mà đến từ việc chưa hiểu đúng routine chăm sóc da và chưa phân biệt rõ từng loại da.
Skincare routine (chu trình chăm sóc da) có thể hiểu đơn giản là chuỗi các bước chăm sóc da được thực hiện hằng ngày, thường chia thành buổi sáng và buổi tối, nhằm làm sạch, nuôi dưỡng và bảo vệ làn da trước các tác động từ môi trường.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tự chăm sóc bản thân (self-care) là một phần quan trọng trong chăm sóc sức khỏe toàn diện, trong đó chăm sóc da đóng vai trò giúp bảo vệ cơ thể khỏi vi khuẩn, ô nhiễm và các tác nhân gây hại từ bên ngoài. Da khỏe mạnh không chỉ mang ý nghĩa thẩm mỹ mà còn là hàng rào bảo vệ đầu tiên của cơ thể.
Điểm quan trọng cần nhấn mạnh là: Routine chăm sóc da hiệu quả không đồng nghĩa với nhiều bước hay nhiều sản phẩm, mà cần đúng và phù hợp.
Routine chăm sóc da cần phù hợp với từng loại da
Trước khi lựa chọn bất kỳ routine chăm sóc da nào, việc xác định đúng loại da là yếu tố then chốt. Mỗi loại da có đặc điểm sinh lý khác nhau, vì vậy sẽ phản ứng khác nhau với cùng một sản phẩm hoặc quy trình chăm sóc.
Da thường được phân thành năm nhóm phổ biến: Da thường, da khô, da dầu, da hỗn hợp và da nhạy cảm. Việc xác định loại da không nhất thiết phải phức tạp hay mang tính chuyên môn cao.
Trong những trường hợp da có biểu hiện bất thường kéo dài như mụn viêm nặng, viêm da hay ngứa dai dẳng, các cơ quan y tế đều khuyến cáo nên thăm khám bác sĩ da liễu để được tư vấn phù hợp.
Routine chăm sóc da theo từng loại da: Nên làm gì và tránh gì?
Sau khi xác định được loại da, việc xây dựng routine chăm sóc da sẽ trở nên đơn giản và hiệu quả hơn. Dưới đây là các gợi ý routine tối giản, dựa trên nguyên tắc y tế cơ bản, dễ áp dụng cho cộng đồng.
Routine chăm sóc da cho da dầu và da mụn
Da dầu và da mụn thường khiến nhiều người có xu hướng rửa mặt quá nhiều hoặc dùng sản phẩm làm sạch mạnh. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (US CDC) và các hiệp hội da liễu, điều này có thể khiến da tiết dầu nhiều hơn để bù lại.
Routine phù hợp cho da dầu nên tập trung vào làm sạch nhẹ nhàng và duy trì độ ẩm cần thiết. Việc rửa mặt hai lần mỗi ngày bằng sản phẩm dịu nhẹ, kết hợp dưỡng ẩm mỏng nhẹ và sử dụng kem chống nắng không gây nhờn vào ban ngày là nền tảng cơ bản. Quan trọng là tránh chà xát mạnh hoặc lạm dụng sản phẩm tẩy rửa.
Routine chăm sóc da cho da khô
Da khô thường có hàng rào bảo vệ da suy yếu, dễ mất nước và bong tróc. Với nhóm da này, mục tiêu của routine không phải là làm sạch sâu mà là giữ ẩm và phục hồi.
Routine tối giản cho da khô bao gồm làm sạch nhẹ nhàng, dưỡng ẩm đầy đủ sau khi rửa mặt và không bỏ qua kem chống nắng vào ban ngày. Các nghiên cứu cho thấy da khô vẫn chịu tác động tiêu cực của tia UV như các loại da khác.
Routine chăm sóc da cho da nhạy cảm
Da nhạy cảm cần được chăm sóc cẩn trọng hơn vì dễ phản ứng với thành phần mỹ phẩm. Theo khuyến nghị của Học viện Da liễu Hoa Kỳ (American Academy of Dermatology), nguyên tắc quan trọng nhất là giảm số bước và hạn chế thành phần dễ gây kích ứng.
Routine cho da nhạy cảm nên ưu tiên sản phẩm không chứa cồn, không hương liệu, làm sạch nhẹ và dưỡng ẩm đơn giản. Khi thử sản phẩm mới, nên theo dõi phản ứng của da trong vài ngày trước khi sử dụng lâu dài.
Routine chăm sóc da buổi sáng khác gì so với buổi tối?
Nhiều người thắc mắc vì sao routine chăm sóc da buổi sáng và buổi tối lại khác nhau. Thực tế, da có nhu cầu khác nhau vào từng thời điểm trong ngày.
Ban ngày, làn da phải đối mặt với ánh nắng, khói bụi và ô nhiễm môi trường. Do đó, routine buổi sáng tập trung vào làm sạch nhẹ, dưỡng ẩm và bảo vệ da bằng kem chống nắng, bước được khuyến cáo là không thể bỏ qua.
Buổi tối là thời điểm da nghỉ ngơi và phục hồi. Routine buổi tối vì vậy chú trọng làm sạch kỹ hơn và dưỡng da nhằm hỗ trợ quá trình tái tạo tự nhiên.
Sai lầm khiến routine chăm sóc da kém hiệu quả
Một trong những sai lầm thường gặp nhất là sử dụng quá nhiều sản phẩm cùng lúc với mong muốn da cải thiện nhanh. Trên thực tế, điều này có thể làm tăng nguy cơ kích ứng và khiến da “quá tải”.
Routine chăm sóc da theo từng loại da không cần phức tạp hay tốn kém. Chỉ với những bước cơ bản như làm sạch, dưỡng ẩm và bảo vệ da, làn da đã có thể duy trì trạng thái khỏe mạnh lâu dài. Điều quan trọng nhất là hiểu đúng loại da của mình, lựa chọn routine phù hợp và kiên trì thực hiện.
Tốt nghiệp Bác sĩ Y học Dự phòng từ Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh, bác sĩ đã có nền tảng vững chắc về an toàn y tế và nghiên cứu khoa học. Bên cạnh việc hoàn thành khóa huấn luyện an toàn Sơ cấp cứu tại SAFI, bác sĩ còn nhận được bằng khen của Bộ Y tế năm 2021 cho những đóng góp xuất sắc trong công tác phòng chống dịch COVID-19.