Sốt xuất huyết có được đắp chăn không? Đâu là cách chăm sóc đúng?

Khi bị sốt xuất huyết, người bệnh thường sốt cao kèm cảm giác lạnh run nên nhiều người có thói quen đắp chăn kín để giữ ấm. Tuy nhiên, điều này có thực sự đúng? Hiểu rõ sốt xuất huyết có nên đắp chăn không sẽ giúp chăm sóc đúng cách, hạ sốt an toàn cho người bệnh.

Vì sao người bệnh sốt xuất huyết thường sốt cao, rét run?

Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây ra và lây truyền chủ yếu qua muỗi vằn Aedes. Khi virus xâm nhập vào cơ thể, hệ miễn dịch sẽ phản ứng mạnh mẽ để chống lại tác nhân gây bệnh, từ đó kích hoạt quá trình giải phóng các chất trung gian gây viêm, dẫn đến tình trạng tăng thân nhiệt đột ngột.

Trong giai đoạn khởi phát, người bệnh thường xuất hiện sốt cao kèm theo cảm giác rét run. Nguyên nhân là do cơ chế điều hòa thân nhiệt của cơ thể bị rối loạn, khiến não bộ “hiểu nhầm” rằng cơ thể đang bị lạnh, dù thực tế nhiệt độ đang tăng cao. Cảm giác lạnh run này thường xuất hiện khi cơn sốt bắt đầu tăng nhanh hoặc trong những đợt sốt cao đột ngột. Chính vì cảm giác này, nhiều người có thói quen đắp chăn để giữ ấm cơ thể.

Sốt xuất huyết có được đắp chăn không?

Sốt xuất huyết có được đắp chăn không là thắc mắc phổ biến khi người bệnh xuất hiện sốt cao kèm cảm giác rét run. Theo góc độ y khoa, không khuyến khích việc đắp chăn dày hoặc ủ kín cơ thể khi đang sốt cao. Việc này có thể cản trở quá trình thoát nhiệt tự nhiên của cơ thể, khiến thân nhiệt khó hạ và làm người bệnh cảm thấy sốt nặng hơn, mệt mỏi nhiều hơn bình thường.

Bên cạnh đó, việc ủ kín còn có thể làm tăng tiết mồ hôi không kiểm soát, dẫn đến nguy cơ mất nước nhanh hơn. Đồng thời, khi cơ thể bị che kín quá mức, thân nhiệt cũng bị sai lệch, gây khó khăn trong việc theo dõi diễn biến bệnh.

Sốt xuất huyết có được đắp chăn không? Trong một số trường hợp, người bệnh vẫn có thể đắp chăn nhẹ khi xuất hiện rét run trong giai đoạn khởi phát cơn sốt. Lúc này, nên sử dụng chăn mỏng, thoáng khí và tránh ủ kín toàn thân.

Sai lầm phổ biến khi chăm sóc người bị sốt xuất huyết

Trong quá trình chăm sóc bệnh nhân sốt xuất huyết, nhiều sai lầm phổ biến có thể khiến tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng hơn như:

• Một trong những quan niệm sai lầm thường gặp là ủ chăn dày để nhanh ra mồ hôi cho hết sốt.
• Tự ý dùng thuốc hạ sốt không đúng cách cũng là sai lầm đáng lo ngại. Người bệnh có thể lạm dụng thuốc hoặc dùng sai liều. Đặc biệt cần tránh aspirin và nhóm NSAIDs như ibuprofen do có thể làm tăng nguy cơ chảy máu trong sốt xuất huyết.
• Một sai lầm khác là hạn chế uống nước vì ngại đi ngoài nhiều khi người đang mệt. Việc này rất nguy hiểm, bởi người bệnh đang sốt cao dễ bị mất nước, dẫn đến máu cô đặc và làm tăng nguy cơ biến chứng nghiêm trọng.
• Nhiều người thường chủ quan khi thấy sốt giảm tạm thời và cho rằng bệnh đang dần hồi phục, tuy nhiên đây có thể chính là giai đoạn nguy hiểm của sốt xuất huyết. Trong giai đoạn này, mặc dù thân nhiệt có thể trở về mức bình thường nhưng các biến chứng lại có nguy cơ xuất hiện âm thầm như thoát huyết tương, cô đặc máu hoặc rối loạn đông máu.

Cách chăm sóc đúng cho người bị sốt xuất huyết tại nhà

Tìm hiểu sốt xuất huyết có được đắp chăn không là cần thiết vì việc chăm sóc đúng cách rất quan trọng trong hỗ trợ hồi phục và giảm nguy cơ biến chứng cho người bệnh.

Hạ sốt đúng cách

Trước hết, cần hạ sốt đúng cách bằng cách sử dụng paracetamol theo đúng hướng dẫn của bác sĩ, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc sai liều hoặc phối hợp nhiều loại thuốc. Người bệnh nên lau mát cơ thể bằng nước ấm để hỗ trợ hạ nhiệt, tránh dùng nước lạnh vì có thể gây co mạch và làm tình trạng sốt nặng hơn. Trong suốt quá trình sốt, cần theo dõi nhiệt độ cơ thể thường xuyên để kịp thời xử lý khi có diễn biến bất thường.

Bù nước và điện giải đầy đủ

Song song với việc hạ sốt, bù nước và điện giải đầy đủ là yếu tố rất quan trọng. Người bệnh nên uống nhiều nước như nước lọc, dung dịch oresol hoặc nước trái cây để bù lại lượng dịch đã mất. Lượng nước nên được chia nhỏ trong ngày để cơ thể dễ hấp thu hơn. Đồng thời, cần theo dõi các dấu hiệu mất nước như khô môi, tiểu ít hoặc nước tiểu sậm màu để có hướng xử trí kịp thời.

Dinh dưỡng hợp lý

Về chế độ dinh dưỡng, người bệnh nên ăn các món mềm, dễ tiêu hóa như cháo, súp hoặc sữa nhằm giảm áp lực cho hệ tiêu hóa. Bổ sung thêm vitamin C và các loại trái cây giàu dinh dưỡng cũng giúp tăng cường sức đề kháng. Ngược lại, người bệnh cần tránh các thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ vì có thể gây khó tiêu và làm cơ thể mệt mỏi hơn.

Nghỉ ngơi đủ, hạn chế vận động, theo dõi phục hồi

Người bệnh cần được nghỉ ngơi tuyệt đối và hạn chế vận động để cơ thể nhanh chóng hồi phục. Đồng thời, phải theo dõi sát các dấu hiệu nguy hiểm như chảy máu cam, xuất hiện chấm xuất huyết dưới da, đau bụng nhiều, nôn ói liên tục hoặc tình trạng lừ đừ, khó tỉnh táo. Khi xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay để được xử trí kịp thời.

Khi nào người bệnh sốt xuất huyết cần nhập viện?

Ngoài tìm hiểu sốt xuất huyết có được đắp chăn không, người chăm sóc bệnh nhân cũng cần biết những dấu hiệu nguy hiểm cần chú ý. Người bệnh cần được nhập viện kịp thời khi xuất hiện các dấu hiệu như:

• Sốt cao không hạ sau 2 - 3 ngày dù đã được chăm sóc và dùng thuốc hạ sốt đúng cách.
• Chảy máu cam, chảy máu chân răng, các đốm xuất huyết dưới da hoặc vết bầm tím xuất hiện bất thường mà không rõ nguyên nhân cần được đi khám sớm.
• Người bệnh bị nôn nhiều, đau bụng dữ dội hoặc liên tục, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo tình trạng thoát huyết tương hoặc biến chứng nặng của sốt xuất huyết.
• Người bệnh có biểu hiện mệt lả, tụt huyết áp, tay chân lạnh, vã mồ hôi hoặc lừ đừ, khó tỉnh táo đều cần được cấp cứu sớm vì có nguy cơ sốc sốt xuất huyết.

Đặc biệt, trẻ em, người cao tuổi và người có bệnh nền luôn thuộc nhóm nguy cơ cao, cần được theo dõi sát hơn và nhập viện ngay khi có dấu hiệu bất thường dù là nhẹ để đảm bảo an toàn.

Sốt xuất huyết tại Việt Nam có xu hướng gia tăng vào mùa mưa (thường từ tháng 5 đến tháng 11), nhưng có thể xảy ra quanh năm, đặc biệt tại khu vực khí hậu nóng ẩm như miền Nam. Tiêm phòng là biện pháp hiệu quả giúp giảm nguy cơ mắc bệnh, trong đó vắc xin sốt xuất huyết như vắc xin Qdenga được khuyến nghị để tăng cường miễn dịch và hạn chế biến chứng nặng khi nhiễm virus Dengue.

Tóm lại, việc chăm sóc người bị sốt xuất huyết cần dựa trên nguyên tắc hạ sốt an toàn và theo dõi sát triệu chứng, thay vì áp dụng các biện pháp dân gian như đắp chăn kín khi sốt. Tìm hiểu sốt xuất huyết có được đắp chăn không để chăm sóc đúng cách cho người bệnh sẽ giúp hạn chế biến chứng, hỗ trợ cơ thể phục hồi tốt hơn và đảm bảo an toàn trong suốt quá trình điều trị.