Viêm tuyến giáp mãn tính và những thay đổi thường gặp của cơ thể

Tình trạng viêm kéo dài tại tuyến giáp có thể tác động đến nhiều hoạt động của cơ thể theo những cách khác nhau. Những thay đổi này thường diễn ra âm thầm, dễ bị bỏ qua, nhưng lại phản ánh khá rõ mức độ ảnh hưởng của bệnh theo thời gian. Việc tìm hiểu từng biểu hiện cụ thể sẽ giúp người đọc có cái nhìn đầy đủ và dễ nhận biết hơn.

Viêm tuyến giáp mãn tính là bệnh gì?

Đây là một bệnh lý xảy ra khi tuyến giáp bị viêm kéo dài trong thời gian dài, thường tiến triển chậm và âm thầm. Tình trạng này khiến chức năng của tuyến giáp có thể bị ảnh hưởng theo thời gian, làm rối loạn quá trình sản xuất hormone cần thiết cho hoạt động của cơ thể. Bệnh thường gặp ở người trưởng thành và cần được theo dõi lâu dài để hạn chế những tác động đến sức khỏe. Viêm tuyến giáp có thể hình thành do nhiều nguyên nhân khác nhau, phổ biến nhất như:

• Rối loạn tự miễn: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Khi hệ miễn dịch hoạt động bất thường, cơ thể có thể tạo ra các kháng thể tấn công nhầm vào mô tuyến giáp, gây viêm kéo dài.
• Yếu tố di truyền: Nguy cơ mắc bệnh cao hơn ở những người có người thân trong gia đình từng mắc bệnh tuyến giáp hoặc các bệnh tự miễn khác. Điều này cho thấy yếu tố gen có vai trò nhất định trong việc làm tăng tính nhạy cảm của tuyến giáp trước các tác động gây viêm mạn tính.
• Mất cân bằng i-ốt kéo dài: Việc thiếu hoặc dư i-ốt trong thời gian dài đều có thể ảnh hưởng đến cấu trúc và chức năng của tuyến giáp. Khi tuyến giáp phải hoạt động trong điều kiện không ổn định, nguy cơ xảy ra viêm mạn tính sẽ tăng lên, đặc biệt ở những người đã có yếu tố nguy cơ sẵn.
• Ảnh hưởng của giới tính và nội tiết: Bệnh thường gặp ở nữ giới nhiều hơn nam giới, đặc biệt trong những giai đoạn cơ thể có sự thay đổi mạnh về hormone như sau sinh, tiền mãn kinh hoặc mãn kinh.
• Tác động từ môi trường và lối sống: Stress kéo dài, nhiễm trùng, tiếp xúc với hóa chất độc hại hoặc sử dụng một số loại thuốc trong thời gian dài có thể làm rối loạn hoạt động của hệ miễn dịch. Những yếu tố này không trực tiếp gây bệnh ngay lập tức nhưng có thể góp phần thúc đẩy quá trình viêm tuyến giáp diễn ra và kéo dài.

Những thay đổi có thể gặp khi mắc phải bệnh

Khi bị viêm tuyến giáp, các triệu chứng có thể xuất hiện một cách âm thầm và tiến triển chậm theo thời gian. Ở giai đoạn đầu, những dấu hiệu này thường không rõ ràng và dễ bị bỏ qua, nhưng về lâu dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe:

Cảm giác đau, tức hoặc khó chịu vùng cổ trước

Người bệnh có thể cảm thấy đau âm ỉ hoặc căng tức nhẹ ở vùng cổ, nơi tuyến giáp nằm. Cảm giác này thường rõ hơn khi nuốt, nói nhiều hoặc xoay cổ, dù mức độ đau không quá dữ dội.

Tuyến giáp to nhẹ hoặc thay đổi cấu trúc

Trong một số trường hợp, tuyến giáp có thể to lên nhẹ, sờ thấy cứng hoặc không đều. Biểu hiện này thường không dễ nhận biết bằng mắt thường mà chỉ phát hiện khi tự sờ hoặc qua thăm khám y tế.

Cảm giác vướng hoặc nghẹn ở cổ họng

Người bệnh có thể thấy như có vật gì đó mắc ở cổ họng, gây khó chịu khi nuốt, dù không có dị vật thật sự. Triệu chứng này dễ bị nhầm với viêm họng thông thường. Khi chạm tay hoặc ấn nhẹ vào vùng cổ trước, người bệnh có thể thấy đau hoặc khó chịu hơn so với bình thường.

Khàn tiếng hoặc thay đổi giọng nói

Giọng nói có thể trở nên khàn hơn, yếu hoặc dễ mệt khi nói nhiều. Điều này xảy ra do tình trạng viêm ảnh hưởng đến các cấu trúc xung quanh tuyến giáp. Ngoài ra, cơn đau ở cổ có thể lan nhẹ lên tai hoặc hàm, gây cảm giác khó chịu kéo dài. Đây là triệu chứng không quá phổ biến nhưng vẫn có thể gặp trong quá trình viêm.

Những cách phòng tránh bệnh viêm tuyến giáp

Dù không phải tất cả các trường hợp đều có thể ngăn ngừa hoàn toàn, nhưng việc duy trì lối sống lành mạnh, thói quen sinh hoạt khoa học và theo dõi sức khỏe định kỳ có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ và phát hiện sớm các bất thường liên quan đến tuyến giáp:

• Duy trì chế độ ăn uống cân đối i-ốt: Bổ sung i-ốt ở mức hợp lý thông qua thực phẩm hằng ngày, tránh tình trạng thiếu hoặc dư i-ốt kéo dài, vì cả hai đều có thể ảnh hưởng không tốt đến tuyến giáp.
• Giữ lối sống lành mạnh, hạn chế căng thẳng: Stress kéo dài có thể làm rối loạn hoạt động của hệ miễn dịch. Việc ngủ đủ giấc, thư giãn tinh thần và cân bằng giữa học tập, làm việc, nghỉ ngơi giúp giảm nguy cơ viêm mạn tính.
• Tăng cường sức đề kháng cho cơ thể: Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, tập luyện thể dục nhẹ nhàng và duy trì thể trạng tốt giúp hệ miễn dịch hoạt động ổn định, hạn chế các phản ứng viêm kéo dài.
• Tránh tiếp xúc với hóa chất độc hại: Hạn chế phơi nhiễm với khói bụi, hóa chất công nghiệp hoặc các chất gây rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp.
• Sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ: Không tự ý dùng hoặc lạm dụng các loại thuốc có thể tác động đến tuyến giáp trong thời gian dài nếu không có hướng dẫn y tế.
• Thăm khám và kiểm tra sức khỏe định kỳ: Việc kiểm tra tuyến giáp định kỳ giúp phát hiện sớm các bất thường, từ đó có biện pháp theo dõi và can thiệp kịp thời trước khi bệnh tiến triển kéo dài.
• Chủ động theo dõi khi có yếu tố nguy cơ: Những người có tiền sử gia đình mắc bệnh tuyến giáp hoặc bệnh tự miễn nên chú ý hơn đến các dấu hiệu bất thường và kiểm tra sức khỏe thường xuyên.

Những thay đổi diễn ra trong cơ thể do tình trạng viêm kéo dài ở tuyến giáp thường tiến triển chậm và dễ bị bỏ qua nếu không được quan tâm đúng mức. Việc hiểu rõ các biểu hiện và dấu hiệu liên quan viêm tuyến giáp mãn tính sẽ giúp mỗi người chủ động hơn trong việc theo dõi sức khỏe, điều chỉnh lối sống và thăm khám kịp thời khi cần thiết.