Tốt nghiệp Khoa Dược trường Đại học Võ Trường Toản. Có nhiều năm kinh nghiệm trong ngành Dược. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.
Xuân Thương
27/09/2026
Mặc định
Lớn hơn
4 loại rau vào mùa thu như mướp, củ cải trắng, củ sen và cải thìa cung cấp nước, chất xơ cùng nhiều vitamin, khoáng chất, góp phần xây dựng chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe hô hấp và hạn chế cảm giác khô họng.
Thời tiết khô và việc sử dụng điều hòa thường xuyên có thể khiến một số người cảm thấy khô miệng hoặc khô họng. Bên cạnh uống đủ nước, bổ sung rau củ vào chế độ ăn giúp tăng sự đa dạng và cung cấp nhiều chất dinh dưỡng cần thiết. Đây là một phần của chế độ ăn lành mạnh, có lợi cho sức khỏe tổng thể. Vậy 4 loại rau vào mùa thu giúp hỗ trợ sức khỏe phổi, giảm khô họng là gì?
Mướp là loại rau quen thuộc trong bữa cơm gia đình, thường được dùng để nấu canh hoặc kết hợp với các thực phẩm khác. Với kết cấu mềm và hàm lượng nước cao, những món ăn từ mướp có thể góp phần bổ sung lượng chất lỏng từ thực phẩm, đặc biệt phù hợp với những ngày thời tiết khô.
Mướp cũng cung cấp chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất. Tuy nhiên, không nên xem mướp như một loại thực phẩm có khả năng “làm sạch phổi” hay điều trị ho, bởi sức khỏe hô hấp chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như dinh dưỡng tổng thể, môi trường, hút thuốc và bệnh lý nền.
Đối với người thường xuyên cảm thấy khô họng, một bát canh mướp trong bữa ăn có thể là lựa chọn dễ ăn và góp phần tăng lượng chất lỏng nạp vào. Dù vậy, thực phẩm chứa nước không thể thay thế việc uống nước đầy đủ trong ngày. Khi cơ thể được cung cấp đủ nước, các mô ở miệng và họng được duy trì độ ẩm tốt hơn, từ đó giúp giảm cảm giác khô, khó chịu.

Để bữa ăn cân đối hơn, mướp có thể kết hợp với tôm, thịt nạc hoặc trứng. Cách chế biến dạng canh, luộc hoặc xào ít dầu cũng giúp món ăn nhẹ nhàng, dễ kết hợp với các nhóm thực phẩm khác.
Củ cải trắng là thực phẩm phổ biến trong mùa thu và có thể chế biến thành nhiều món như canh, hầm, hấp hoặc xào. Loại củ này chứa nhiều nước, đồng thời cung cấp chất xơ và một số vitamin, trong đó có vitamin C.
Vitamin C là vi chất thiết yếu mà cơ thể không tự tổng hợp được. Chất này tham gia vào nhiều quá trình sinh học, trong đó có chức năng miễn dịch và hoạt động chống oxy hóa. Vitamin C có tự nhiên trong nhiều loại rau củ và trái cây, vì vậy một chế độ ăn đa dạng thường là cách phù hợp để bổ sung vi chất này.
Một số nghiên cứu về dinh dưỡng và sức khỏe hô hấp cho thấy chế độ ăn có nhiều rau củ và trái cây có mối liên quan với sức khỏe hô hấp tốt hơn. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện có chủ yếu đánh giá mô hình ăn uống hoặc nhóm thực phẩm, không thể suy ra rằng riêng củ cải trắng có tác dụng phòng ngừa hay điều trị bệnh phổi.

Củ cải trắng có thể nấu cùng thịt nạc, tôm hoặc cá để tạo thành món canh giàu dinh dưỡng. Khi chế biến, nên ưu tiên lượng muối vừa phải và kết hợp thêm các loại rau củ khác để tăng sự đa dạng của khẩu phần.
Với người đang khô họng, món ăn có nhiều nước như canh củ cải có thể dễ ăn hơn các món khô. Tuy nhiên, nếu cảm giác khô họng kéo dài, tái diễn hoặc đi kèm ho, sốt, khó nuốt hay khó thở, không nên chỉ dựa vào thay đổi thực đơn mà cần tìm nguyên nhân phù hợp.
Củ sen thường được sử dụng trong các món canh, hầm hoặc món ăn kết hợp nhiều loại rau củ. Đây là thực phẩm có thể bổ sung chất xơ, vitamin và khoáng chất vào khẩu phần, qua đó góp phần tạo nên chế độ ăn đa dạng.
Chất xơ có vai trò quan trọng đối với sức khỏe tổng thể, đặc biệt là hoạt động của hệ tiêu hóa. Trong khi đó, các vitamin và khoáng chất từ rau củ tham gia vào nhiều chức năng của cơ thể. Việc ăn đa dạng rau củ thay vì tập trung vào một thực phẩm duy nhất giúp tăng cơ hội cung cấp đầy đủ các dưỡng chất cần thiết.
Một số tổng quan khoa học ghi nhận mối liên quan giữa lượng rau củ quả cao hơn và sức khỏe hô hấp. Một phân tích tổng hợp trên các nghiên cứu quan sát cũng cho thấy lượng rau củ quả cao có liên quan với nguy cơ mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính thấp hơn. Tuy nhiên, đây là bằng chứng về mối liên quan ở mức độ chế độ ăn, không chứng minh rằng một loại rau cụ thể có thể điều trị hoặc phục hồi chức năng phổi.
Củ sen có thể được dùng trong món canh hầm cùng thịt nạc hoặc kết hợp với các loại củ khác. Cách chế biến phù hợp giúp giữ được vai trò của thực phẩm trong một khẩu phần cân bằng, thay vì biến củ sen thành một món ăn với mục đích điều trị.

Nếu muốn xây dựng thực đơn hỗ trợ sức khỏe hô hấp, nên kết hợp củ sen với rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và nguồn protein phù hợp. Một chế độ ăn tổng thể đa dạng có ý nghĩa hơn việc chỉ bổ sung thường xuyên một loại thực phẩm được quảng bá là “tốt cho phổi”.
Cải thìa là loại rau xanh dễ chế biến, có thể luộc, hấp, xào hoặc nấu canh. Bổ sung cải thìa vào bữa ăn giúp tăng lượng rau xanh, đồng thời cung cấp nước, chất xơ và một số vitamin, khoáng chất.
Rau xanh nói chung là nguồn cung cấp nhiều dưỡng chất như vitamin C, vitamin A, folate, kali và chất xơ. Đây đều là những thành phần quan trọng trong một chế độ ăn cân bằng. Vitamin C cũng góp phần duy trì chức năng bình thường của hệ miễn dịch, trong khi tình trạng thiếu một số vi chất có thể ảnh hưởng đến hoạt động miễn dịch.
Đối với sức khỏe phổi, bằng chứng hiện có ủng hộ vai trò của một chế độ ăn giàu rau củ quả hơn là tác dụng riêng biệt của cải thìa. Một số nghiên cứu quan sát và tổng quan cho thấy lượng rau củ quả cao hơn có thể liên quan với chức năng hô hấp tốt hơn, nhưng các nghiên cứu can thiệp ở người vẫn còn hạn chế và kết quả chưa đủ để khẳng định hiệu quả điều trị.
Cải thìa có thể kết hợp với nấm, thịt nạc, cá hoặc đậu phụ để tạo thành bữa ăn cân đối. Khi chế biến, nên hạn chế chiên nhiều dầu hoặc sử dụng quá nhiều nước sốt có hàm lượng muối cao.

Ngoài dinh dưỡng, việc giữ ẩm cơ thể cũng quan trọng khi cổ họng khô. Uống nước thường xuyên, hạn chế khói thuốc và tránh môi trường quá khô có thể giúp giảm kích ứng vùng họng. Nếu khô họng xuất hiện thường xuyên dù đã điều chỉnh thói quen sinh hoạt, nên tìm nguyên nhân thay vì chỉ tăng một loại rau trong khẩu phần.
Mướp, củ cải trắng, củ sen và cải thìa là những loại rau vào mùa thu giúp hỗ trợ sức khỏe phổi, giảm khô họng theo hướng bổ sung nước, chất xơ, vitamin và khoáng chất cho chế độ ăn. Tuy nhiên, không có loại rau nào có thể thay thế thuốc hoặc điều trị bệnh hô hấp.
Để chăm sóc sức khỏe hô hấp, nên duy trì chế độ ăn đa dạng, uống đủ nước, hạn chế khói thuốc và các chất kích thích đường hô hấp. Nếu khô họng, ho hoặc triệu chứng hô hấp kéo dài, tái diễn, kèm khó thở hay khó nuốt, nên đi khám để được đánh giá nguyên nhân phù hợp.
Dược sĩ Đại họcTừ Vĩnh Khánh Tường
Tốt nghiệp Khoa Dược trường Đại học Võ Trường Toản. Có nhiều năm kinh nghiệm trong ngành Dược. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.