5 xu hướng "chữa lành đường ruột" được chuyên gia cảnh báo

Sức khỏe đường ruột ngày càng được quan tâm, kéo theo hàng loạt phương pháp được giới thiệu với những cụm từ như “thải độc”, “làm sạch” hay “reset hệ tiêu hóa”. Tuy nhiên, đường tiêu hóa có cơ chế hoạt động riêng và không phải xu hướng nào cũng mang lại lợi ích như quảng cáo. Dưới đây là 5 phương pháp cần được nhìn nhận thận trọng.

Thụt rửa đại tràng để đào thải độc tố

Thụt rửa hoặc thủy liệu pháp đại tràng thường được quảng bá như một cách loại bỏ chất thải và “độc tố” tích tụ trong ruột. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng thuyết phục cho thấy người khỏe mạnh cần làm sạch đại tràng định kỳ để đào thải độc tố hoặc cải thiện sức khỏe.

Làm sạch đại tràng có mục đích y khoa trong một số trường hợp, chẳng hạn chuẩn bị cho nội soi đại tràng. Điều này khác với việc tự thực hiện hoặc sử dụng dịch vụ thụt rửa với mục tiêu “detox”.

Thủ thuật không phù hợp có thể gây đau quặn bụng, đầy hơi, tiêu chảy, mất nước và rối loạn điện giải. Những biến chứng nghiêm trọng hơn như nhiễm trùng, chảy máu hoặc tổn thương đường tiêu hóa cũng có thể xảy ra. Nguy cơ có thể cao hơn ở người mắc bệnh đường ruột, bệnh tim, bệnh thận hoặc từng phẫu thuật đại tràng.

Uống trà thải độc để “làm sạch” đường ruột

Các loại trà được quảng cáo với công dụng “detox” thường tạo cảm giác cơ thể đang được thanh lọc khi người dùng đi tiêu nhiều hơn hoặc giảm cân trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, tăng số lần đi ngoài không đồng nghĩa độc tố đang được loại bỏ khỏi cơ thể.

Một số chương trình thải độc sử dụng thảo dược hoặc thành phần có tác dụng nhuận tràng. Nếu gây tiêu chảy, chúng có thể dẫn đến mất nước và ảnh hưởng khả năng hấp thu. Uống nhiều trà hoặc nước trong khi nhịn ăn kéo dài còn có nguy cơ làm rối loạn cân bằng điện giải.

Các nghiên cứu hiện có về chế độ “detox” nhìn chung còn ít và chất lượng hạn chế. Vì vậy, không nên xem trà thải độc như biện pháp cần thiết để “làm sạch” đường ruột hoặc điều trị các vấn đề tiêu hóa.

Mặc định uống probiotic sau khi dùng kháng sinh

Kháng sinh có thể tác động đến hệ vi sinh đường ruột, vì vậy nhiều người hình thành thói quen uống probiotic ngay sau mỗi đợt điều trị. Thực tế, lợi ích của probiotic phụ thuộc vào chủng vi sinh, đối tượng sử dụng và mục tiêu cụ thể, không phải mọi sản phẩm đều có tác dụng giống nhau.

Do đó, không nên hiểu probiotic là sản phẩm bắt buộc để “khôi phục hệ vi sinh” sau mọi đợt kháng sinh. Nếu muốn sử dụng, đặc biệt ở người có bệnh nền hoặc sức khỏe đặc biệt, nên trao đổi với nhân viên y tế để lựa chọn phù hợp.

Nhịn ăn kéo dài để “reset” hệ tiêu hóa

Nhịn ăn kéo dài đôi khi được áp dụng với kỳ vọng cho đường ruột “nghỉ ngơi”, đào thải độc tố hoặc thiết lập lại hệ tiêu hóa. Tuy nhiên, chưa có cơ sở chắc chắn để xem đây là phương pháp “reset” hay chữa lành đường ruột.

Nhịn ăn quá lâu có thể khiến cơ thể mệt mỏi, chóng mặt, mất nước, mất khối cơ hoặc rối loạn điện giải. Vì vậy, không nên tự ý nhịn ăn nhiều ngày chỉ với mục đích “detox” hoặc cải thiện sức khỏe đường ruột.

Uống giấm táo để chữa trào ngược dạ dày

Giấm táo thường được chia sẻ trên mạng như một biện pháp giảm ợ nóng và trào ngược với lập luận rằng bổ sung axit có thể cải thiện tiêu hóa. Tuy nhiên, đến nay chưa có đủ bằng chứng lâm sàng cho thấy giấm táo có thể điều trị trào ngược dạ dày - thực quản.

Bản thân giấm táo có tính axit. Ở một số người, sử dụng có thể gây khó chịu và thậm chí làm triệu chứng ợ nóng hoặc trào ngược nặng hơn. Việc uống giấm đậm đặc thường xuyên cũng không phải lựa chọn phù hợp vì axit có thể ảnh hưởng đến men răng.

Người thường xuyên bị ợ nóng, ợ chua hoặc trào ngược nên được đánh giá nguyên nhân và điều trị phù hợp thay vì phụ thuộc vào các mẹo truyền miệng. Trào ngược kéo dài không được kiểm soát có thể gây tổn thương thực quản theo thời gian.

Nhìn chung, 5 xu hướng "chữa lành đường ruột" được chuyên gia cảnh báo đều có điểm chung là thường được quảng bá vượt quá những gì bằng chứng khoa học hiện nay có thể khẳng định. Thay vì tìm cách “thải độc” hay “reset” đường ruột, nên duy trì chế độ ăn đa dạng, sinh hoạt phù hợp và đi khám khi các triệu chứng tiêu hóa kéo dài hoặc tái diễn.