Cấp cứu trẻ đuối nước: Đừng để mất “thời gian vàng” vì sơ cứu sai cách

Nhiều trẻ đuối nước nguy kịch vì sơ cứu không đúng cách

Đuối nước là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em. Theo thống kê, mỗi năm Việt Nam vẫn có gần 2.000 trẻ em tử vong do đuối nước, cao gấp nhiều lần so với một số quốc gia trong khu vực. Điều đáng tiếc là nhiều trường hợp bỏ lỡ "thời gian vàng" vì chậm phát hiện hoặc sơ cứu không đúng cách.

Thực tế, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết chỉ trong hai ngày 28 - 29/06 đã tiếp nhận 4 trẻ bị đuối nước. Trong đó, 2 trẻ nhập viện trong tình trạng nguy kịch, nguy cơ tử vong cao do không được cấp cứu đúng kỹ thuật ngay từ những phút đầu.

Trong cấp cứu đuối nước, những phút đầu tiên có ý nghĩa quyết định đến khả năng sống sót và hạn chế di chứng não. Vì vậy, trang bị kiến thức sơ cứu đúng cách là kỹ năng cần thiết đối với mỗi phụ huynh và người chăm sóc trẻ.

Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi trẻ bị đuối nước

Khi phát hiện trẻ bị đuối nước, cần bình tĩnh và thực hiện sơ cứu đuối nước ngay tại chỗ. Theo hướng dẫn của Bệnh viện Nhi Trung ương, người sơ cứu có thể thực hiện theo 5 bước sau:

Bước 1 - Nhanh chóng gọi người hỗ trợ

Gọi to để nhờ những người xung quanh giúp đỡ và gọi cấp cứu 115.

Bước 2 - Đưa trẻ lên khỏi mặt nước

Khẩn trương đưa trẻ lên bờ bằng mọi cách như sử dụng phao, gậy, các vật nổi hoặc trực tiếp bơi ra đưa trẻ vào bờ nếu bảo đảm an toàn.

Bước 3 - Đánh giá nhanh tình trạng của trẻ

Sau khi đưa trẻ lên bờ, kiểm tra xem trẻ còn tỉnh hay không bằng cách lay gọi.

Bước 4 - Hồi sức nếu trẻ không tỉnh

Nếu trẻ không tỉnh, trước tiên mở thông đường thở bằng cách ngửa đầu, nâng cằm (không thực hiện nếu nghi ngờ chấn thương cột sống cổ).

Tiếp theo, kiểm tra hô hấp bằng cách quan sát sự di động của lồng ngực, đồng thời nghe và cảm nhận hơi thở. Nếu trẻ không thở, tiến hành hồi sức tim - phổi theo trình tự sau:

• Thổi ngạt 5 lần.
• Ngay sau 5 nhịp thổi đầu tiên, ép tim ngoài lồng ngực 30 lần. Khi ép tim, đặt tay vuông góc với lồng ngực (đối với trẻ lớn có thể dùng hai tay), ép ở vị trí 1/2 dưới xương ức, với độ sâu khoảng 1/3 - 1/2 đường kính trước sau của lồng ngực, tốc độ 100 - 120 lần/phút.
• Tiếp tục thổi ngạt 2 lần.
• Lặp lại chu kỳ 30 lần ép tim và 2 lần thổi ngạt cho đến khi trẻ tỉnh lại hoặc có nhân viên y tế tiếp nhận.

Bước 5 - Đưa trẻ đến cơ sở y tế

• Nếu trẻ tỉnh, đặt trẻ ở tư thế an toàn và nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất.
• Nếu trẻ vẫn chưa tỉnh hoặc chưa thở, tiếp tục hồi sức tim phổi trong quá trình chờ hoặc di chuyển đến khi có nhân viên y tế hỗ trợ.

Những sai lầm cần tránh khi cấp cứu trẻ đuối nước

Bên cạnh việc sơ cứu đúng cách, người chăm sóc cũng cần tránh những sai lầm có thể làm mất "thời gian vàng" và giảm cơ hội cứu sống trẻ.

• Dốc ngược trẻ, vác trẻ chạy hoặc cố ép nước ra khỏi phổi.
• Chờ trẻ tự tỉnh rồi mới gọi cấp cứu hoặc đưa đến bệnh viện.
• Ngừng ép tim, thổi ngạt khi trẻ chưa tự thở hoặc chưa có nhân viên y tế tiếp nhận.
• Chỉ đưa trẻ đến bệnh viện mà không tiếp tục hồi sức trên đường di chuyển.
• Không đưa trẻ đến cơ sở y tế sau khi trẻ đã tỉnh để được theo dõi.

Cấp cứu trẻ đuối nước đúng cách để không mất “thời gian vàng” là yếu tố quan trọng giúp tăng cơ hội sống và giảm nguy cơ di chứng cho trẻ. Vì vậy, mỗi gia đình nên chủ động trang bị kiến thức sơ cứu và luôn giám sát trẻ khi vui chơi gần môi trường nước.