Có nên dùng dầu oliu nấu ăn? Cách dùng đúng cách và lưu ý

Dầu oliu từ lâu đã được biết đến như một "vàng lỏng" của vùng Địa Trung Hải, không chỉ trong làm đẹp mà còn trong ẩm thực. Tuy nhiên, việc sử dụng loại dầu này trong gian bếp Việt vẫn còn nhiều băn khoăn, đặc biệt là khi dùng để chiên, xào. Hiểu đúng về đặc tính của từng loại dầu oliu nấu ăn sẽ giúp bạn tận dụng tối đa lợi ích sức khỏe mà nó mang lại.

Có nên dùng oliu khi chiên xào?

Câu trả lời là có, bạn hoàn toàn có thể dùng dầu oliu để chiên xào. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng dầu oliu, đặc biệt là loại nguyên chất (extra virgin), có độ bền nhiệt tốt hơn một số loại dầu thực vật khác. Các chất béo không bão hòa đơn trong dầu oliu, chủ yếu là axit oleic, có cấu trúc hóa học ổn định khi gặp nhiệt độ cao.

Điểm bốc khói của dầu oliu nguyên chất dao động trong khoảng 160 - 190°C, phù hợp với các phương pháp nấu ăn thông thường như áp chảo hay xào nhanh. Việc sử dụng dầu oliu đúng cách không những không gây hại mà còn góp phần vào việc duy trì một trái tim khỏe mạnh, hỗ trợ phòng ngừa các bệnh tim mạch.

Cách dùng và chế biến món ăn cùng với dầu oliu nấu ăn

Tùy thuộc vào món ăn và phương pháp chế biến, bạn có thể lựa chọn loại dầu oliu và cách sử dụng khác nhau để tối ưu hóa hương vị cũng như lợi ích sức khỏe. Việc sử dụng đa dạng dầu oliu nấu ăn trong thực đơn hằng ngày là một thói quen tốt.

Các món salad, món trộn

Với hương vị đặc trưng, thơm nồng và hơi hăng nhẹ, dầu oliu Extra Virgin (nguyên chất) là lựa chọn hoàn hảo cho các món salad. Bạn chỉ cần rưới trực tiếp một lượng vừa đủ lên rau củ hoặc dùng làm thành phần chính trong các loại sốt trộn để tạo nên một món ăn thanh mát, bổ dưỡng.

Sử dụng làm nước sốt ướp thịt, cá và rau củ quả

Trước khi nấu, việc ướp thực phẩm với dầu oliu cùng các loại gia vị khác không chỉ giúp món ăn mềm hơn mà còn đậm đà hương vị. Dầu oliu hoạt động như một chất dẫn, giúp gia vị thấm sâu vào bên trong thực phẩm, mang lại trải nghiệm ẩm thực tuyệt vời hơn sau khi chế biến.

Thêm vào khi món ăn đã chín

Một cách đơn giản để tăng thêm hương vị và giá trị dinh dưỡng cho món ăn là thêm một ít dầu oliu sau khi đã nấu chín. Rưới một chút dầu oliu nguyên chất lên các món như mỳ Ý, súp, hoặc rau củ luộc sẽ giúp món ăn dậy mùi thơm và có vị béo ngậy tự nhiên.

Trong lúc chế biến khoai tây nghiền hoặc khoai tây nướng

Thay vì dùng bơ, bạn có thể thử dùng dầu oliu cho món khoai tây nghiền. Dầu oliu sẽ giúp khoai tây mềm, mịn và có hương thơm thảo mộc tinh tế. Đối với khoai tây nướng, phết một lớp dầu oliu mỏng lên bề mặt trước khi cho vào lò sẽ giúp khoai có lớp vỏ ngoài giòn rụm, vàng ươm đẹp mắt.

Lưu ý khi sử dụng dầu oliu để nấu ăn

Để đảm bảo an toàn và phát huy hết công dụng của dầu oliu, bạn cần ghi nhớ một số nguyên tắc quan trọng trong quá trình sử dụng và bảo quản. Việc này giúp ngăn ngừa sự biến chất của dầu và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

• Chọn đúng loại dầu: Dầu oliu Extra Virgin phù hợp cho các món không dùng nhiệt hoặc nhiệt độ thấp như salad, làm sốt, ướp thực phẩm. Đối với các món chiên, xào cần nhiệt độ cao hơn, bạn nên chọn loại dầu oliu tinh luyện (Refined hoặc Extra Light) vì chúng có điểm bốc khói cao hơn và ít bị biến đổi chất.
• Không đun dầu quá nóng: Tránh để dầu bốc khói nghi ngút trên chảo. Khi dầu bị đun quá điểm bốc khói, các hợp chất có lợi sẽ bị phá hủy và có thể tạo ra các chất gây hại, làm tăng nguy cơ mắc bệnh cao huyết áp và xơ vữa động mạch.
• Bảo quản đúng cách: Dầu oliu rất nhạy cảm với ánh sáng, không khí và nhiệt độ. Hãy bảo quản dầu trong chai thủy tinh sẫm màu, đậy nắp kín và để ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp và xa bếp nấu.
• Không tái sử dụng dầu: Dầu oliu đã qua sử dụng không nên được tái chế để chiên xào lại. Việc tái sử dụng dầu ở nhiệt độ cao nhiều lần có thể sản sinh ra các gốc tự do và hợp chất không tốt cho sức khỏe.

Tóm lại, dầu oliu nấu ăn là một lựa chọn tuyệt vời và lành mạnh cho gian bếp của mọi gia đình. Bằng cách hiểu rõ và áp dụng đúng các nguyên tắc sử dụng, bạn không chỉ làm phong phú thêm hương vị cho bữa ăn mà còn góp phần tích cực vào việc bảo vệ sức khỏe, phòng ngừa nguy cơ đột quỵ và các vấn đề tim mạch khác.