Có nên tiêm ngừa thủy đậu khi mang thai không? Biện pháp phòng ngừa thủy đậu

Trong thai kỳ, hệ miễn dịch của phụ nữ có nhiều thay đổi khiến nguy cơ mắc một số bệnh truyền nhiễm tăng lên, trong đó có thủy đậu. Vì vậy, việc chủ động tiêm vắc xin phòng bệnh là việc làm vô cùng cần thiết.

Tiêm ngừa thủy đậu khi mang thai có được không?

Thủy đậu thường được xem là bệnh lành tính ở trẻ em, nhưng đối với phụ nữ mang thai, đây lại là một mối đe dọa tiềm tàng. Vậy tiêm ngừa thủy đậu cho phụ nữ mang thai có được không?

Theo khuyến cáo của các tổ chức y tế quốc tế, vắc xin thủy đậu thường không được khuyến nghị tiêm trong thời gian mang thai. Nguyên nhân là vì đây là loại vắc xin sống giảm độc lực nên cần thận trọng khi sử dụng cho phụ nữ đang mang thai để tránh bất kỳ rủi ro tiềm ẩn nào đối với thai nhi.

Theo Centers for Disease Control and Prevention (CDC) và World Health Organization (WHO), phụ nữ nên hoàn thành tiêm phòng thủy đậu trước khi mang thai để đảm bảo miễn dịch và giảm nguy cơ mắc bệnh trong thai kỳ.

Trong trường hợp phụ nữ mang thai chưa có miễn dịch với thủy đậu, bác sĩ thường khuyến nghị:

• Tránh tiếp xúc với người đang mắc bệnh.
• Theo dõi sức khỏe chặt chẽ nếu có nguy cơ phơi nhiễm.
• Tiêm phòng sau khi sinh để phòng bệnh cho những lần mang thai sau.

Tác hại khi mắc thủy đậu trong thai kỳ

Mắc thủy đậu khi mang thai là một tình trạng y tế cần được giám sát chặt chẽ, bởi virus Varicella-Zoster không chỉ gây ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ mà còn trực tiếp tác động đến sự phát triển của thai nhi. Mức độ rủi ro phụ thuộc rất lớn vào thời điểm mẹ bầu nhiễm bệnh. Cụ thể:

Ảnh hưởng đối với sức khỏe mẹ bầu

Phụ nữ mang thai có hệ miễn dịch nhạy cảm hơn, do đó biến chứng thủy đậu thường diễn tiến nặng hơn so với người bình thường. Các biến chứng mẹ bầu có nguy cơ phải đối mặt khi mắc thủy đậu khi mang thai bao gồm:

• Viêm phổi do virus: Đây là biến chứng phổ biến và nguy hiểm nhất ở mẹ bầu. Theo CDC, tình trạng này có thể dẫn đến suy hô hấp cấp nếu không được can thiệp y tế kịp thời.
• Nhiễm trùng thứ phát: Các nốt mụn nước có thể bị nhiễm trùng da do vi khuẩn, gây tổn thương sâu.
• Suy kiệt thể chất: Tình trạng sốt cao, chán ăn và mệt mỏi kéo dài làm giảm sức đề kháng, gây khó khăn cho quá trình dưỡng thai.

Nguy cơ đối với thai nhi

Tùy vào tuổi thai, virus sẽ gây ra những hệ lụy khác nhau:

Giai đoạn 3 tháng đầu và giữa (trước tuần 20):

• Hội chứng thủy đậu bẩm sinh: Dù hiếm gặp (tỉ lệ khoảng 1 - 2%) nhưng để lại di chứng nặng nề như sẹo da, dị tật các chi, tổn thương mắt (đục thủy tinh thể) và ảnh hưởng đến sự phát triển của não bộ.
• Sảy thai: Nhiễm trùng giai đoạn sớm làm tăng nguy cơ đình chỉ thai nghén tự nhiên.

Giai đoạn 3 tháng cuối:

• Nguy cơ sinh non: Cơ thể mẹ phản ứng với virus có thể kích thích chuyển dạ sớm.
• Thủy đậu sơ sinh: Nếu mẹ mắc bệnh ngay trước hoặc sau khi sinh (khoảng 5 ngày trước đến 2 ngày sau sinh), trẻ sinh ra có nguy cơ mắc thủy đậu rất nặng do chưa nhận được kháng thể từ mẹ, tỉ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh trong trường hợp này là khá cao.

Khi nào phụ nữ nên tiêm phòng thủy đậu?

Việc tiêm phòng thủy đậu đúng thời điểm có thể giúp bảo vệ sức khỏe của phụ nữ trước khi mang thai và giảm nguy cơ mắc bệnh trong thai kỳ.

Tiêm trước khi mang thai

Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ nên kiểm tra miễn dịch với thủy đậu trước khi mang thai. Nếu chưa có miễn dịch, việc tiêm phòng trước khi mang thai giúp:

• Tạo kháng thể bảo vệ cơ thể.
• Giảm nguy cơ mắc bệnh thủy đậu trong thai kỳ.
• Bảo vệ sức khỏe của mẹ và thai nhi.

Phụ nữ nên tiêm đủ 2 mũi vắc xin (cách nhau ít nhất 4 - 8 tuần) và chờ ít nhất 1 tháng sau mũi thứ hai mới mang thai.

Tiêm sau khi sinh

Nếu phụ nữ chưa từng tiêm phòng hoặc chưa mắc thủy đậu, việc tiêm sau khi sinh cũng được khuyến nghị để phòng bệnh trong tương lai. Theo CDC, phụ nữ chưa có miễn dịch có thể tiêm vắc xin sau sinh và vẫn có thể cho con bú an toàn.

Những lưu ý quan trọng đối với phụ nữ mang thai chưa có miễn dịch thủy đậu

Đối với những phụ nữ mang thai chưa có miễn dịch với thủy đậu, việc phòng tránh lây nhiễm là rất quan trọng. Theo đó, mẹ bầu nên:

Chủ động cách ly với nguồn lây

Biện pháp phòng ngừa bệnh thủy đậu đơn giản và hiệu quả nhất chính là giữ khoảng cách với nguồn lây. Theo đó, mẹ bầu nên:

• Tránh tiếp xúc gần với người đang mắc thủy đậu hoặc bệnh zona (giời leo). Cần lưu ý rằng hai bệnh này cùng do một loại virus gây ra và người mắc zona vẫn có khả năng lây truyền virus sang người chưa có miễn dịch.
• Trong các đợt dịch, mẹ bầu nên hạn chế đến những nơi tập trung đông người hoặc môi trường có nguy cơ lây nhiễm cao.

Xử lý khẩn cấp khi có nguy cơ phơi nhiễm

Nếu vô tình tiếp xúc với nguồn bệnh (người thân, đồng nghiệp mắc bệnh), thời gian chính là yếu tố quyết định. Lúc này, mẹ bầu nên liên hệ bác sĩ ngay lập tức, đừng chờ đợi triệu chứng xuất hiện.

Trong vòng 96 giờ đầu sau khi tiếp xúc, bác sĩ có thể chỉ định tiêm Immunoglobulin (kháng thể truyền tĩnh mạch). Đây là biện pháp dự phòng giúp ngăn chặn bệnh khởi phát hoặc giảm nhẹ mức độ nghiêm trọng, bảo vệ thai nhi khỏi biến chứng.

Lập kế hoạch tiêm bù sau sinh

Nếu chưa có miễn dịch, mẹ bầu không thể tiêm vắc xin trong thai kỳ nhưng sau khi sinh là thời điểm mẹ có thể tiêm. Việc tiêm phòng ngay sau sinh không ảnh hưởng đến việc cho con bú mà còn giúp mẹ có miễn dịch vững chắc cho những lần mang thai tiếp theo.

Tiêm thủy đậu ở đâu?

Nếu bạn đang tìm địa chỉ tiêm vắc xin thủy đậu uy tín, Tiêm chủng Long Châu là một trong những hệ thống được nhiều người lựa chọn hiện nay. Trung tâm cung cấp đa dạng các loại vắc xin chính hãng, bao gồm vắc xin phòng thủy đậu như VARILRIX và VARIVAX.

Hệ thống Tiêm chủng Long Châu có mặt tại nhiều tỉnh thành trên cả nước, giúp người dân dễ dàng tiếp cận dịch vụ tiêm chủng an toàn, tiện lợi. Trung tâm sở hữu đội ngũ nhân viên y tế được đào tạo bài bản, quy trình tiêm chủng đạt chuẩn và luôn theo dõi sức khỏe khách hàng sau tiêm. Bên cạnh đó, Long Châu còn hỗ trợ đặt lịch tiêm online nhanh chóng, tiết kiệm thời gian chờ đợi.

Tiêm vắc xin thủy đậu là biện pháp hiệu quả giúp phòng bệnh và hạn chế biến chứng nguy hiểm, đặc biệt đối với phụ nữ, trẻ nhỏ và người chưa có miễn dịch.

Tiêm ngừa thủy đậu khi mang thai thường không được khuyến nghị theo hướng dẫn của các tổ chức y tế quốc tế. Để bảo vệ sức khỏe của mẹ và thai nhi, phụ nữ nên chủ động tiêm phòng trước khi mang thai hoặc sau khi sinh nếu chưa có miễn dịch với bệnh. Nếu bạn đang lên kế hoạch mang thai hoặc có thắc mắc, hãy liên hệ cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn cụ thể nhé!