Hướng dẫn cha mẹ cách pha sữa bột cho trẻ sơ sinh đúng chuẩn

Không ít cha mẹ vẫn lúng túng trong việc lựa chọn nước, đo lường lượng sữa hay xử lý dụng cụ pha chế sao cho an toàn. Khi pha sai tỉ lệ hoặc quy trình có thể khiến bé gặp rối loạn tiêu hóa hoặc thiếu chất. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết cách pha sữa bột, dễ hiểu và chuẩn khoa học giúp cha mẹ tự tin pha sữa bột cho trẻ sơ sinh đúng chuẩn, đúng nhu cầu và đảm bảo vệ sinh.

Hướng dẫn cha mẹ cách pha sữa bột cho trẻ sơ sinh đúng chuẩn

Pha sữa công thức cho trẻ sơ sinh tưởng đơn giản nhưng thực tế lại đòi hỏi sự chính xác và quy trình vệ sinh cẩn thận. Dưới đây là hướng dẫn cụ thể theo từng bước để cha mẹ thực hiện đúng chuẩn:

Bước 1: Tiệt trùng các dụng cụ pha sữa

Trước khi pha sữa, toàn bộ dụng cụ như bình sữa, núm ti, nắp bình, muỗng và các vật dụng tiếp xúc với sữa cần được rửa sạch và tiệt trùng. Đây là yêu cầu bắt buộc để loại bỏ vi khuẩn, nấm và tồn dư sữa bám lại sau lần dùng trước.

Phương pháp tiệt trùng bình sữa phổ biến nhất là sử dụng máy tiệt trùng bằng hơi nước hoặc sấy khô chuyên dụng, giúp đảm bảo nhiệt độ đạt chuẩn và dụng cụ khô ráo hoàn toàn. Nếu không có máy, cha mẹ có thể đun sôi các dụng cụ trong nước từ 5 - 10 phút.

Bước 2: Vệ sinh khu vực pha sữa

Khu vực pha sữa phải được chuẩn bị sạch sẽ, tránh bụi bẩn và không để lẫn thực phẩm sống hoặc rác thải. Bề mặt bàn cần được lau sạch bằng khăn sạch và dung dịch vệ sinh phù hợp.

Bước 3: Vệ sinh và khử khuẩn tay

Tay của cha mẹ là nguồn lây vi khuẩn phổ biến nhất trong quá trình chăm sóc trẻ sơ sinh. Trước khi tiếp xúc dụng cụ hoặc hộp sữa, cần rửa tay với xà phòng trong ít nhất 20 giây, sau đó lau khô bằng khăn sạch.

Bước 4: Kiểm tra hạn sử dụng của sữa

Cha mẹ cần kiểm tra:

• Hạn sử dụng in trên đáy hộp hoặc bao bì.
• Ngày mở nắp (nên ghi chú ngay sau khi mở).

Theo khuyến cáo dinh dưỡng nhi khoa, sữa bột chỉ nên dùng trong vòng 30 ngày sau khi mở nắp để đảm bảo thành phần dinh dưỡng và độ an toàn.

Bước 5: Đọc kỹ hướng dẫn pha trên bao bì

Mỗi loại sữa có công thức pha, tỷ lệ bột - nước và nhiệt độ nước pha sữa riêng. Cha mẹ tuyệt đối không tự ý điều chỉnh tỷ lệ vì sẽ ảnh hưởng đến áp suất thẩm thấu của sữa, gây rối loạn tiêu hóa hoặc mất cân bằng điện giải.

Bước 6: Đun sôi nước và làm nguội đến 37 - 40°C

Nước dùng pha sữa cần được đun sôi ít nhất 1 phút để tiêu diệt vi sinh vật. Sau đó để nguội tự nhiên khoảng 30 phút hoặc sử dụng nhiệt kế đo chất lỏng để đảm bảo nước đạt khoảng 37 - 40°C, giúp sữa hòa tan tốt mà không phá vỡ cấu trúc dinh dưỡng.

Bước 7: Tiến hành pha sữa

Để hạn chế vón cục và giúp sữa hòa tan tốt, cha mẹ nên thực hiện theo trình tự:

• Rót 2/3 lượng nước cần thiết vào bình.
• Dùng muỗng đo đi kèm hộp sữa, lấy bột và gạt ngang để đảm bảo chính xác.
• Thêm lượng nước còn lại (1/3) vào bình.
• Khuấy nhẹ bằng thìa hoặc đậy nắp và lắc theo chiều xoay tròn để sữa tan hoàn toàn.
• Không lắc quá mạnh để tránh tạo bọt khí, dễ gây đầy hơi cho trẻ.

Bước 8: Kiểm tra độ nóng trước khi cho trẻ uống

Trước khi cho bé bú, cha mẹ cần nhỏ vài giọt sữa ra cổ tay để kiểm tra. Sữa đạt chuẩn sẽ ấm nhẹ, không quá nóng.

Vì sao phải pha sữa đúng cách cho trẻ?

Hệ tiêu hóa non nớt và khả năng chuyển hóa của trẻ phụ thuộc rất nhiều vào cách bố mẹ chuẩn bị từng cữ sữa. Một số lý do cần pha sữa đúng cách:

• Duy trì giá trị dinh dưỡng tối ưu: Pha sữa sai nhiệt độ hoặc sai tỷ lệ có thể làm biến đổi cấu trúc protein, giảm hoạt tính của các vi chất hoặc khiến sữa không đạt hiệu quả dinh dưỡng theo khuyến cáo.
• Hỗ trợ hấp thu và tiêu hóa tốt hơn: Sữa pha đúng công thức giúp hạn chế tình trạng rối loạn tiêu hóa như đầy hơi, táo bón, tiêu chảy hay nôn trớ.
• Đảm bảo an toàn vi sinh: Sử dụng nước đạt chuẩn, dụng cụ tiệt trùng và thao tác đúng giúp giảm nguy cơ nhiễm khuẩn, từ đó phòng ngừa các bệnh lý đường ruột nguy hiểm.

Lưu ý quan trọng khi pha sữa cho trẻ sơ sinh

Hệ tiêu hóa của trẻ còn non yếu, vì vậy bất kỳ sai sót nhỏ nào trong quá trình pha sữa cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dưỡng chất hoặc làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn. Cha mẹ cần ghi nhớ các lưu ý sau để đảm bảo chất lượng dinh dưỡng và an toàn cho bé. Dưới đây là một số lưu ý:

• Đảm bảo vệ sinh tối đa khi pha sữa: Rửa tay bằng xà phòng, sát khuẩn tay, vệ sinh sạch khu vực pha sữa và đảm bảo các dụng cụ như bình, núm ti được tiệt trùng đúng cách nhằm tránh vi sinh vật xâm nhập vào sữa.
• Chỉ sử dụng nước đun sôi để nguội: Nước chưa đun sôi hoặc nước khoáng chứa nhiều khoáng chất không phù hợp cho trẻ sơ sinh, có thể gây rối loạn tiêu hóa hoặc tăng nguy cơ sỏi thận. Nên sử dụng nước đun sôi và để nguội đúng nhiệt độ theo khuyến cáo.
• Pha sữa đúng nhiệt độ: Nhiệt độ lý tưởng thường từ 37-40°C. Nhiệt quá cao có thể làm phá hủy vitamin nhạy nhiệt và lợi khuẩn trong sữa, trong khi nước quá lạnh khiến sữa khó tan, gây vón cục.
• Chỉ pha lượng sữa vừa đủ mỗi lần: Báo cáo dinh dưỡng khuyến cáo không sử dụng lại sữa thừa và không pha nhiều bình để dùng dần.
• Không pha trộn thêm thực phẩm khác: Bổ sung ngũ cốc, đường hoặc thực phẩm khác vào sữa có thể làm thay đổi tỉ lệ dinh dưỡng và gây quá tải hệ tiêu hóa.
• Không pha sẵn sữa khi mang ra ngoài: Sữa pha sẵn dễ sinh vi khuẩn. Khi cần di chuyển, nên chuẩn bị nước ấm và chia sẵn lượng bột trong hộp chia sữa để pha mới cho bé khi cần.

Hy vọng rằng những hướng dẫn cách pha sữa bột trên sẽ giúp cha mẹ tự tin hơn trong quá trình chăm sóc bé yêu mỗi ngày, mang đến cho con nguồn dinh dưỡng an toàn, chuẩn khoa học. Nếu còn bất kỳ băn khoăn nào, đừng ngần ngại tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được hỗ trợ kịp thời.