Trẻ sơ sinh bao nhiêu độ là sốt? Cách hạ sốt hiệu quả

Thân nhiệt của trẻ sơ sinh được điều hòa bởi vùng hạ đồi trong não, trung tâm giữ vai trò cân bằng giữa quá trình sinh nhiệt và thải nhiệt của cơ thể. Nhờ cơ chế này, thân nhiệt của trẻ khỏe mạnh thường dao động trong một khoảng khá hẹp và có thể thay đổi nhẹ theo thời điểm trong ngày. Thông thường, nhiệt độ cơ thể vào buổi chiều và tối có xu hướng cao hơn buổi sáng khoảng 0,3 - 0,5°C. Khi vùng hạ đồi “đặt lại” mức nhiệt cao hơn bình thường để đáp ứng với nhiễm trùng hoặc các tác nhân khác, trẻ sẽ xuất hiện tình trạng sốt.

Trẻ sơ sinh bao nhiêu độ là sốt?

Ở trẻ sơ sinh khỏe mạnh, thân nhiệt bình thường thường nằm trong khoảng từ 36,8 đến 37,3°C. Vậy trẻ sơ sinh nóng bao nhiêu độ thì được xem là sốt? Theo khuyến cáo y khoa, trẻ được xác định là sốt khi nhiệt độ đo được vượt ngưỡng an toàn theo từng vị trí đo, cụ thể:

• Đo ở hậu môn trên 38°C (100,4°F).
• Đo ở miệng trên 37,5°C (99,5°F).
• Đo ở nách trên 37,2°C (99°F).
• Đo ở tai trên 38°C (100,4°F).

Trong thực hành, đo nhiệt độ ở hậu môn hoặc tai cho kết quả chính xác hơn, tuy nhiên đo ở nách lại đơn giản, dễ thực hiện nên thường được phụ huynh lựa chọn để theo dõi hằng ngày.

Cần đặc biệt lưu ý, trẻ sơ sinh được xem là sốt cao khi thân nhiệt từ 39 - 40°C. Nếu nhiệt độ vượt quá 40,5°C, đây là tình trạng cấp cứu y tế do nguy cơ cao gây co giật và ảnh hưởng đến hệ thần kinh. Đối với những trẻ có tiền sử co giật do sốt, ngưỡng gây co giật có thể thấp hơn, thậm chí chỉ cần sốt dưới 38°C cũng đã tiềm ẩn nguy hiểm. Vì vậy, khi trẻ sơ sinh có dấu hiệu sốt, cha mẹ nên theo dõi sát và đưa trẻ đi khám sớm để được xử trí kịp thời.

Thân nhiệt trẻ sơ sinh bao nhiêu là bình thường?

Theo các chuyên gia nhi khoa, thân nhiệt bình thường của trẻ sơ sinh dao động trong khoảng 36,5 - 37,5°C khi đo ở nách hoặc miệng, và 36,6 - 38°C khi đo ở hậu môn. Sự khác biệt này là do nhiệt độ tại trực tràng ít bị tác động bởi môi trường bên ngoài nên thường cao hơn so với các vị trí đo khác.

Trên thực tế, kết quả đo thân nhiệt có thể thay đổi tùy theo phương pháp đo và thời điểm trong ngày. Khi đo ở nách, nhiệt độ thường thấp hơn nhiệt độ thực của cơ thể khoảng 0,3 - 0,5°C. Trong khi đó, đo ở hậu môn cho kết quả chính xác hơn, đặc biệt ở trẻ sơ sinh, nhưng cần thực hiện nhẹ nhàng và đúng kỹ thuật để tránh gây tổn thương cho bé.

Ngoài ra, thân nhiệt của trẻ cũng chịu ảnh hưởng bởi nhịp sinh học tự nhiên: Thường thấp hơn vào buổi sáng và tăng nhẹ vào buổi chiều hoặc tối do quá trình trao đổi chất diễn ra mạnh hơn.

Cách nhận biết trẻ sơ sinh bị sốt

Sốt là phản ứng tự nhiên của cơ thể nhằm chống lại nhiễm trùng hoặc các tác nhân kích thích hệ miễn dịch. Tuy nhiên, ở trẻ sơ sinh, cơ chế điều hòa thân nhiệt còn chưa hoàn thiện nên các biểu hiện sốt có thể đến nhanh và diễn tiến khó lường. Vì vậy, cha mẹ cần quan sát kỹ những thay đổi dù nhỏ nhất để phát hiện sớm và xử trí kịp thời. Dưới đây là các dấu hiệu thường gặp giúp nhận biết trẻ sơ sinh bị sốt:

• Thân nhiệt tăng cao bất thường: Đây là dấu hiệu quan trọng nhất. Khi đo nhiệt độ, nếu nhiệt độ ở nách trên 37,5°C hoặc đo ở hậu môn vượt 38°C, trẻ có khả năng đang bị sốt và cần được theo dõi sát.
• Da nóng hơn bình thường khi sờ vào: Cha mẹ có thể cảm nhận rõ vùng trán, cổ, lưng, bụng hoặc hai bên má của bé nóng hơn so với mọi ngày. Đây là dấu hiệu thường xuất hiện sớm trước khi đo thấy sốt rõ ràng.
• Da mặt thay đổi màu sắc: Một số trẻ khi sốt có biểu hiện mặt đỏ bừng, da ửng hồng, trong khi những trẻ khác lại trở nên tái nhợt, xanh xao do rối loạn điều hòa tuần hoàn.

• Quấy khóc, cáu gắt nhiều hơn: Trẻ sốt thường cảm thấy khó chịu, bứt rứt, quấy khóc liên tục và rất khó dỗ, khác hẳn với thói quen sinh hoạt bình thường.
• Bú kém hoặc bỏ bú: Khi bị sốt, trẻ sơ sinh thường mệt mỏi, giảm nhu cầu bú sữa, bú ngắt quãng hoặc thậm chí bỏ bú, khiến cha mẹ dễ nhận thấy sự thay đổi rõ rệt.
• Rối loạn giấc ngủ: Trẻ có thể ngủ li bì nhiều hơn do mệt hoặc ngược lại, khó ngủ, hay giật mình, trằn trọc, ngủ không sâu giấc.
• Đổ mồ hôi nhiều hoặc lạnh run: Sốt nhẹ có thể khiến trẻ đổ mồ hôi, trong khi sốt cao lại gây rét run, tay chân lạnh dù thân nhiệt trung tâm tăng cao.
• Nhịp thở nhanh bất thường: Khi thân nhiệt tăng, nhịp thở của trẻ có thể nhanh và nông hơn bình thường, đây là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý.
• Co giật do sốt: Đây là dấu hiệu nguy hiểm, thường xảy ra khi trẻ sốt cao từ 39–40°C trở lên. Khi xuất hiện co giật, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Việc nhận biết sớm các dấu hiệu sốt ở trẻ sơ sinh giúp cha mẹ chủ động xử trí, giảm nguy cơ biến chứng và bảo vệ sức khỏe của bé một cách an toàn và hiệu quả.

Khi nào cần đưa trẻ sơ sinh đi gặp bác sĩ?

Cha mẹ cần theo dõi sát tình trạng của bé và đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu dưới đây:

• Trẻ dưới 3 tháng tuổi bị sốt từ 38°C trở lên: Đây là nhóm tuổi đặc biệt nhạy cảm với nhiễm trùng nặng. Chỉ cần thân nhiệt đạt hoặc vượt 38°C, cha mẹ không nên tự điều trị tại nhà mà cần đưa trẻ đi khám ngay để xác định nguyên nhân và xử trí kịp thời.
• Trẻ sốt cao trên 39°C hoặc sốt kéo dài trên 48 giờ: Nếu trẻ sốt cao liên tục, không giảm dù đã áp dụng các biện pháp hạ sốt, hoặc sốt kéo dài hơn 2 ngày, nguy cơ nhiễm trùng nghiêm trọng như viêm phổi, viêm màng não hoặc nhiễm trùng huyết cần được nghĩ đến.
• Xuất hiện co giật do sốt: Co giật là dấu hiệu nguy hiểm, thường xảy ra khi sốt cao. Khi trẻ có biểu hiện co cứng tay chân, giật liên hồi hoặc mất ý thức, cha mẹ cần đặt trẻ nằm nghiêng, đảm bảo đường thở thông thoáng, không nhét vật vào miệng và đưa trẻ đi cấp cứu ngay.
• Trẻ có dấu hiệu khó thở: Thở nhanh, thở khò khè, rút lõm lồng ngực, tím tái môi hoặc mặt đều là những dấu hiệu cảnh báo bệnh lý hô hấp nghiêm trọng, cần được thăm khám và điều trị khẩn cấp.
• Trẻ lừ đừ, bỏ bú hoặc giảm phản ứng: Nếu trẻ sốt kèm theo bỏ bú, ngủ li bì khó đánh thức, phản ứng chậm hoặc không đáp ứng với kích thích, đây có thể là dấu hiệu bệnh nặng hoặc biến chứng nguy hiểm.
• Sốt kèm phát ban bất thường: Phát ban đỏ lan nhanh, ban xuất huyết dưới da hoặc chấm đỏ không mất khi ấn có thể liên quan đến các bệnh lý nguy hiểm. Trường hợp này cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay.
• Nôn ói nhiều, tiêu chảy kéo dài: Khi sốt kèm nôn liên tục, tiêu chảy nhiều lần và có dấu hiệu mất nước như môi khô, mắt trũng, tiểu ít, trẻ cần được khám sớm để tránh nguy hiểm đến tính mạng.

Việc đưa trẻ đi khám đúng thời điểm giúp phát hiện sớm bệnh lý tiềm ẩn, điều trị kịp thời và bảo vệ an toàn cho sức khỏe của bé.

Nhận biết đúng trẻ sơ sinh bao nhiêu độ là sốt và áp dụng các biện pháp hạ sốt phù hợp đóng vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của bé. Hạ sốt đúng cách không chỉ giúp trẻ dễ chịu hơn mà còn hạn chế nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Bên cạnh việc theo dõi thân nhiệt và chăm sóc tại nhà, cha mẹ cần đưa trẻ đi khám kịp thời khi có dấu hiệu bất thường để đảm bảo an toàn và giúp bé phục hồi tốt nhất.