Tốt nghiệp Khoa Dược trường Đại học Võ Trường Toản. Có nhiều năm kinh nghiệm trong ngành Dược. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.
Xuân Thương
16/04/2026
Mặc định
Lớn hơn
Trẻ em thường yêu thích vị ngọt, nhưng việc tiêu thụ nhiều đường tinh luyện có thể ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài. Việc áp dụng 4 cách thay thế đường tinh luyện trong chế độ ăn của trẻ sẽ giúp cha mẹ kiểm soát khẩu phần tốt hơn và hình thành thói quen ăn uống cân bằng.
Không cần loại bỏ hoàn toàn vị ngọt, cha mẹ vẫn có thể điều chỉnh chế độ ăn để trẻ quen dần với khẩu vị tự nhiên. Một số nguyên liệu quen thuộc có thể thay thế đường tinh luyện, nhưng cần hiểu rõ cách sử dụng để đảm bảo phù hợp với thể trạng của trẻ.
Để giảm lượng đường tinh luyện, cha mẹ có thể lựa chọn một số nguyên liệu tạo ngọt tự nhiên. Tuy nhiên, điều quan trọng là sử dụng với lượng phù hợp và kết hợp cùng chế độ ăn cân bằng.
Mật ong được biết đến với vị ngọt dịu và có chứa một số hợp chất chống oxy hóa. Trong chế độ ăn của trẻ, mật ong có thể được dùng để tạo vị ngọt thay cho đường tinh luyện trong một số món ăn.
Tuy nhiên, việc sử dụng mật ong cần lưu ý về độ tuổi. Trẻ dưới 1 tuổi không nên dùng mật ong do nguy cơ ngộ độc botulinum. Với trẻ lớn hơn, có thể sử dụng một lượng nhỏ trong các món như cháo, bánh mì hoặc sữa ấm.

Đường mía thô trải qua ít bước xử lý hơn so với đường tinh luyện, vì vậy có thể còn giữ lại một lượng nhỏ khoáng chất như sắt hoặc kali. Loại đường này thường có vị ngọt đậm và màu sắc đặc trưng.
Trong thực tế, đường mía thô vẫn là nguồn cung cấp năng lượng từ đường. Do đó, khi sử dụng cho trẻ, cha mẹ nên kiểm soát lượng dùng thay vì xem đây là lựa chọn có thể dùng thoải mái.
Đường dừa được sản xuất từ nhựa hoa dừa, có vị ngọt nhẹ và thường được sử dụng trong chế biến bánh hoặc món ăn nhẹ. Một số tài liệu cho thấy loại đường này có chỉ số đường huyết thấp hơn so với đường trắng.
Điều này có thể giúp hạn chế tình trạng tăng đường huyết nhanh sau khi ăn. Tuy vậy, đường dừa vẫn thuộc nhóm đường tự do, vì vậy cần sử dụng hợp lý trong khẩu phần ăn của trẻ.
Khác với các loại đường dạng tinh thể, chà là là thực phẩm tự nhiên có vị ngọt đi kèm với chất xơ và một số khoáng chất. Nhờ đó, khi sử dụng chà là, quá trình hấp thu đường có xu hướng chậm hơn.
Cha mẹ có thể xay chà là để làm sinh tố, trộn với sữa chua hoặc sử dụng trong các món bánh. Đây là cách giúp trẻ làm quen với vị ngọt tự nhiên thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào đường tinh luyện.

Việc thay thế đường tinh luyện là cần thiết, nhưng không có nghĩa là mọi loại tạo ngọt đều có thể sử dụng không giới hạn. Hiểu đúng bản chất sẽ giúp cha mẹ điều chỉnh khẩu phần phù hợp hơn.
Các loại như mật ong, đường dừa hay đường mía thô vẫn cung cấp năng lượng từ đường. Nếu sử dụng nhiều, lượng đường tổng thể vẫn có thể vượt mức khuyến nghị.
Nhiều người có xu hướng sử dụng nhiều hơn khi nghĩ rằng các loại đường này “tốt hơn”. Điều này có thể khiến lượng đường nạp vào tăng lên mà không nhận ra.
Các loại đường thay thế không cung cấp đầy đủ vitamin và chất xơ như trái cây nguyên quả. Vì vậy, chúng không nên thay thế hoàn toàn các nhóm thực phẩm khác trong chế độ ăn.
Để việc thay thế đường đạt hiệu quả, cha mẹ nên thực hiện từng bước thay vì thay đổi đột ngột. Điều này giúp trẻ thích nghi tốt hơn với khẩu vị mới.
Bạn có thể bắt đầu từ những thói quen nhỏ sau:

Việc duy trì những thay đổi nhỏ mỗi ngày có thể giúp trẻ hình thành thói quen ăn uống lành mạnh lâu dài.
Một số cách thay thế có thể gây hiểu lầm nếu không áp dụng đúng. Việc nhận biết những sai lầm phổ biến sẽ giúp cha mẹ điều chỉnh phù hợp hơn.
Việc sử dụng quá nhiều mật ong hoặc đường dừa vẫn có thể làm tăng tổng lượng đường trong khẩu phần.
Nếu chỉ thay đường tinh luyện bằng loại khác nhưng không giảm lượng, hiệu quả kiểm soát đường sẽ không thay đổi nhiều.
Nếu trẻ quen với vị ngọt đậm, việc thay thế sẽ khó đạt hiệu quả lâu dài. Do đó, giảm dần vị ngọt là yếu tố quan trọng.

Việc kết hợp các thực phẩm hợp lý sẽ giúp trẻ tiếp nhận chế độ ăn ít đường một cách tự nhiên hơn.
Việc áp dụng 4 cách thay thế đường tinh luyện trong chế độ ăn của trẻ cần được thực hiện có chọn lọc và kiểm soát lượng sử dụng. Quan trọng hơn, xây dựng thói quen ăn uống cân bằng và giảm dần vị ngọt sẽ giúp trẻ duy trì sức khỏe lâu dài.
Dược sĩ Đại họcTừ Vĩnh Khánh Tường
Tốt nghiệp Khoa Dược trường Đại học Võ Trường Toản. Có nhiều năm kinh nghiệm trong ngành Dược. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.