Nắng nóng ảnh hưởng đến não bộ như thế nào? Dấu hiệu cảnh báo và cách phòng ngừa

Nắng nóng làm tăng nguy cơ tổn thương não và không nên chủ quan với "nóng não"

Thời tiết nắng nóng gay gắt khiến nhiều người xuất hiện cảm giác "nóng não", đau đầu, chóng mặt hoặc mệt lả sau khi làm việc ngoài trời. Theo chuyên gia, đây có thể là dấu hiệu cơ thể bị quá nhiệt.

Khi nhiệt độ cơ thể vượt 40 độ C, não bị ảnh hưởng sớm, có thể dẫn đến tổn thương thần kinh, co giật, hôn mê nếu không xử trí kịp thời. Nắng nóng kéo dài cũng làm giảm khả năng tập trung, ảnh hưởng giấc ngủ và tâm trạng.

Theo BS Ayyadurai R., say nắng là tình trạng cấp cứu có thể gây tổn thương não nếu chậm xử lý. Mất nước hoặc tiếp xúc nhiệt độ cao lâu khiến cơ thể mất khả năng điều hòa, làm rối loạn chức năng não.

Trẻ nhỏ, người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính và lao động ngoài trời là nhóm có nguy cơ cao trong các đợt nắng nóng.

Những dấu hiệu không nên chủ quan

Các biểu hiện ban đầu thường khá giống tình trạng mệt mỏi thông thường nên dễ bị bỏ qua. Người bị ảnh hưởng bởi nhiệt có thể gặp:

• Đau đầu, cảm giác đầu nóng bừng.
• Hoa mắt, chóng mặt.
• Khát nước nhiều, miệng khô.
• Da đỏ, nóng hoặc khô bất thường.
• Buồn nôn, nôn.
• Tim đập nhanh, thở gấp.
• Mệt lả, giảm khả năng tập trung.

Khi tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn, người bệnh có thể xuất hiện lú lẫn, nói khó, mất định hướng, co giật hoặc bất tỉnh. Đây là những dấu hiệu cảnh báo cần được đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Ai có nguy cơ cao?

Bất kỳ ai cũng có thể bị ảnh hưởng khi tiếp xúc với nhiệt độ cao trong thời gian dài. Tuy nhiên, một số nhóm có nguy cơ cao hơn gồm:

• Người cao tuổi.
• Trẻ nhỏ.
• Người lao động ngoài trời.
• Người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp hoặc đái tháo đường.
• Người béo phì.
• Người uống ít nước hoặc sử dụng đồ uống có cồn.

Ngoài ra, luyện tập thể thao cường độ cao trong thời tiết oi bức cũng làm tăng nguy cơ kiệt sức và sốc nhiệt.

Cách xử trí khi nghi ngờ bị nóng não mùa hè

Nếu phát hiện một người có dấu hiệu bị ảnh hưởng do nắng nóng, cần nhanh chóng thực hiện các biện pháp sau:

• Đưa người bệnh đến nơi râm mát hoặc có điều hòa.
• Nới lỏng quần áo để cơ thể tỏa nhiệt.
• Lau người bằng khăn mát hoặc chườm lạnh tại cổ, nách và bẹn.
• Cho uống từng ngụm nước nếu người bệnh còn tỉnh táo.
• Theo dõi ý thức và tình trạng hô hấp.

Nếu người bệnh bất tỉnh, co giật, thân nhiệt rất cao hoặc không cải thiện sau khi làm mát, cần gọi cấp cứu và đưa đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Không nên cố ép uống nước khi người bệnh mất ý thức vì có thể gây sặc.

Chủ động phòng ngừa trong mùa nắng nóng

Đa số các trường hợp ảnh hưởng do nhiệt có thể phòng tránh bằng những thói quen đơn giản:

• Uống đủ nước mỗi ngày, kể cả khi chưa cảm thấy khát.
• Hạn chế ra ngoài trong khoảng thời gian nắng gắt từ 10 giờ đến 16 giờ.
• Mặc quần áo sáng màu, rộng và thấm hút mồ hôi.
• Đội mũ rộng vành, đeo kính và sử dụng kem chống nắng khi ra ngoài.
• Nghỉ ngơi xen kẽ nếu phải làm việc dưới trời nắng.
• Bổ sung rau xanh, trái cây để tăng lượng nước và chất điện giải tự nhiên.
• Không để trẻ nhỏ hoặc người già ở trong ô tô đóng kín dưới trời nắng.

Đối với người lao động ngoài trời, nên bố trí thời gian nghỉ hợp lý và bổ sung nước thường xuyên để hạn chế nguy cơ kiệt sức do nhiệt.

Nóng não mùa hè là tình trạng không nên xem nhẹ vì có thể tiến triển nhanh và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường, xử trí đúng cách và chủ động phòng ngừa trong những ngày nắng nóng sẽ giúp giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng nguy hiểm. Khi xuất hiện biểu hiện nghi ngờ sốc nhiệt hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để được đánh giá và điều trị kịp thời.