Viêm da cơ địa có chữa được không? Biện pháp điều trị và phòng ngừa

Viêm da cơ địa hiện chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu để khỏi hoàn toàn, nên câu hỏi “bệnh có chữa dứt điểm được không” vẫn khiến nhiều người băn khoăn. Do đặc tính mạn tính, dễ tái phát và gây khó chịu kéo dài, việc điều trị chủ yếu nhằm kiểm soát triệu chứng và hạn chế các đợt bùng phát.

Viêm da cơ địa có chữa được không?

Viêm da cơ địa là bệnh da liễu mạn tính, thường diễn tiến kéo dài và dễ tái phát. Người bệnh thường cần điều trị trong thời gian dài, có thể từ vài tháng đến nhiều năm, nhằm kiểm soát triệu chứng và hạn chế các đợt bùng phát. Dù điều trị hiệu quả, bệnh vẫn có khả năng tái xuất hiện sau một thời gian.

Hiện nay, viêm da cơ địa chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu để chữa khỏi hoàn toàn. Tuy nhiên, việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời có vai trò rất quan trọng, giúp giảm mức độ nặng của bệnh và nâng cao chất lượng cuộc sống. Khi các biện pháp dưỡng ẩm da và chăm sóc tại nhà không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể chỉ định những phương pháp điều trị sau:

Thuốc điều trị

Thuốc bôi giảm ngứa và phục hồi da:

• Bác sĩ thường kê corticoid dạng kem hoặc mỡ bôi tại chỗ sau bước dưỡng ẩm. Người bệnh cần tuân thủ đúng chỉ định, tránh lạm dụng vì có thể gây tác dụng phụ như mỏng da.
• Ngoài ra, một số thuốc bôi chứa chất ức chế calcineurin (tacrolimus, pimecrolimus) có tác dụng điều hòa miễn dịch cũng được sử dụng cho trẻ trên 2 tuổi.
• Thuốc bôi sau khi dưỡng ẩm và cần tránh tiếp xúc ánh nắng trong quá trình dùng. Dù còn nhiều tranh cãi về nguy cơ ung thư, hiện chưa có bằng chứng đầy đủ khẳng định mối liên quan này.

Thuốc chống nhiễm trùng: Kháng sinh dạng bôi có thể được chỉ định khi da bị nhiễm khuẩn thứ phát, thường xuất hiện tại các vùng da trầy xước hoặc tổn thương hở.

Thuốc kháng viêm toàn thân: Trong các trường hợp nặng, bác sĩ có thể cân nhắc dùng corticosteroid đường uống. Dù mang lại hiệu quả nhanh, nhóm thuốc này không được sử dụng lâu dài do nguy cơ gây nhiều tác dụng phụ nghiêm trọng.

Thuốc sinh học điều trị viêm da cơ địa nặng: Gần đây, FDA đã phê duyệt thuốc sinh học dạng tiêm dupilumab cho các trường hợp viêm da cơ địa nặng, không đáp ứng với điều trị thông thường. Tuy nhiên, do là thuốc mới, các dữ liệu về cơ chế tác dụng và tác dụng không mong muốn vẫn đang tiếp tục được nghiên cứu. Bên cạnh đó, chi phí điều trị bằng dupilumab tương đối cao.

Nhìn chung, viêm da cơ địa có thể được kiểm soát tốt nếu điều trị đúng cách và duy trì chăm sóc da phù hợp, dù chưa thể chữa khỏi hoàn toàn.

Các phương pháp điều trị khác

Liệu pháp ánh sáng: Phương pháp này thường được chỉ định cho người bệnh không đáp ứng với điều trị tại chỗ hoặc có các đợt tái phát với tần suất cao. Hình thức đơn giản nhất là cho da tiếp xúc có kiểm soát với ánh nắng mặt trời. Ngoài ra, các loại tia cực tím như UVA, UVB cũng có thể được sử dụng riêng lẻ hoặc phối hợp cùng thuốc để tăng hiệu quả điều trị.

Băng ướt: Đây là biện pháp hỗ trợ điều trị viêm da cơ địa khá hiệu quả, được thực hiện bằng cách quấn băng ướt lên vùng da tổn thương sau khi đã bôi thuốc corticoid. Phương pháp này thường áp dụng cho những trường hợp tổn thương da lan rộng và đa phần được tiến hành tại cơ sở y tế dưới sự thực hiện của điều dưỡng có chuyên môn.

Điều trị viêm da cơ địa ở trẻ sơ sinh bao gồm:

• Xác định và loại bỏ các yếu tố gây kích ứng da.
• Hạn chế để da trẻ tiếp xúc với môi trường quá nóng hoặc quá lạnh.
• Thường xuyên dưỡng ẩm da cho trẻ bằng dầu, kem dưỡng ẩm hoặc các chế phẩm dạng mỡ phù hợp.

Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị bệnh

Kết quả điều trị viêm da cơ địa chịu tác động bởi nhiều yếu tố khác nhau, trong đó có thể kể đến:

• Mức độ nặng nhẹ và phạm vi tổn thương của bệnh.
• Mức độ tuân thủ phác đồ điều trị của người bệnh.
• Khả năng nhận diện và tránh xa các tác nhân gây kích ứng hoặc dị ứng.
• Cách chăm sóc và bảo vệ da hằng ngày.
• Yếu tố cơ địa cá nhân và di truyền.
• Sự hiện diện của các bệnh lý đi kèm.
• Tình trạng bội nhiễm hoặc nhiễm trùng da.
• Ảnh hưởng của yếu tố tâm lý, stress kéo dài.
• Phương pháp điều trị được áp dụng và mức độ phù hợp.

Để nâng cao hiệu quả điều trị, người bệnh cần chủ động phối hợp chặt chẽ với bác sĩ, tuân thủ đúng hướng dẫn chuyên môn và duy trì các biện pháp chăm sóc da một cách khoa học, hợp lý.

Phòng ngừa đợt bùng phát viêm da cơ địa

Để hạn chế nguy cơ tái phát các đợt viêm da cấp và giảm tình trạng khô da, người bệnh cần lưu ý một số biện pháp sau:

• Dưỡng ẩm da đều đặn ít nhất 2 lần mỗi ngày: Ưu tiên sử dụng kem, thuốc mỡ hoặc dung dịch dưỡng ẩm phù hợp với làn da nhạy cảm.
• Nhận diện và tránh các yếu tố khởi phát: Những tác nhân có thể làm bệnh nặng hơn bao gồm mồ hôi, bụi bẩn, căng thẳng tâm lý, thừa cân, xà phòng và chất tẩy rửa. Ở trẻ em, một số thực phẩm như trứng, sữa, đậu nành hoặc lúa mì có thể gây bùng phát viêm da, vì vậy cần theo dõi để phát hiện và tránh các yếu tố dị ứng.
• Hạn chế thời gian tắm: Nên tắm trong khoảng 10-15 phút với nước ấm, tránh sử dụng nước quá nóng vì dễ làm khô da.
• Chọn sản phẩm làm sạch dịu nhẹ: Tránh dùng các loại xà phòng có tính khử mùi hoặc kháng khuẩn mạnh, do có thể làm mất lớp dầu bảo vệ tự nhiên của da.
• Lau khô nhẹ nhàng và dưỡng ẩm đúng thời điểm: Sau khi tắm, nên thấm khô da bằng khăn mềm và thoa kem dưỡng ẩm ngay khi da còn hơi ẩm để tăng hiệu quả giữ ẩm.

Tóm lại, viêm da cơ địa có chữa được không? Viêm da cơ địa hiện chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu giúp khỏi hoàn toàn, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu được chẩn đoán sớm và áp dụng phác đồ phù hợp. Sự kết hợp giữa điều trị y khoa, chăm sóc da đúng cách và tránh các yếu tố kích thích sẽ giúp người bệnh giảm triệu chứng, hạn chế tái phát và duy trì làn da khỏe mạnh trong thời gian dài.