Hơn 6 năm trong lĩnh vực tiêm chủng, dinh dưỡng nhi khoa và giảng viên Y khoa.
Quỳnh Trâm
27/08/2026
Mặc định
Lớn hơn
Bạn ngủ đủ giấc nhưng vẫn uể oải, uống thêm một ly cà phê vẫn khó tập trung? Không phải lúc nào cảm giác thiếu năng lượng cũng chỉ đến từ áp lực công việc, đôi khi cơ thể đang gửi đi những tín hiệu mà chúng ta vô tình bỏ qua.
Trong cuộc sống hiện đại, nhiều người đã quen với việc thức khuya, ăn uống thất thường và làm việc liên tục trong nhiều giờ. Khi tình trạng mệt mỏi kéo dài xuất hiện, chúng ta thường đổ lỗi cho công việc hoặc căng thẳng mà ít khi nghĩ đến một yếu tố khác cũng rất quan trọng: Tình trạng dinh dưỡng và việc cung cấp đầy đủ vitamin, khoáng chất cho cơ thể.
Đối với nhiều nhân viên văn phòng, cảm giác thiếu năng lượng dường như đã trở thành một phần quen thuộc của cuộc sống. Sau một ngày làm việc kéo dài, việc cảm thấy uể oải hay khó tập trung thường được xem là điều khó tránh khỏi.
Buổi sáng bắt đầu vội vàng với một ly cà phê thay cho bữa ăn, cả ngày ngồi trước màn hình máy tính, liên tục xử lý công việc và các cuộc họp. Đến tối, nhiều người vẫn tiếp tục làm việc hoặc sử dụng thiết bị điện tử đến khuya.
Khi trạng thái này kéo dài, cơ thể phải liên tục huy động nguồn lực để duy trì hoạt động, trong khi chế độ ăn uống và nghỉ ngơi chưa chắc đã đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng.
Thiếu ngủ và căng thẳng (stress) chắc chắn ảnh hưởng đến sức khỏe, nhưng đó không phải là lời giải thích duy nhất. Cơ thể con người là một hệ thống phức tạp, nơi hàng triệu phản ứng sinh học diễn ra mỗi ngày để tạo ra năng lượng phục vụ cho não bộ, cơ bắp và các cơ quan khác.
Nếu thiếu những vi chất tham gia vào các phản ứng này, hiệu quả sử dụng năng lượng của cơ thể có thể bị ảnh hưởng.

Nhiều người cho rằng năng lượng đến từ cà phê, nước tăng lực hoặc một bữa ăn thịnh soạn. Trên thực tế, quá trình này phức tạp hơn rất nhiều.
Nguồn năng lượng chính của cơ thể đến từ carbohydrate, protein và chất béo trong thực phẩm. Sau khi được tiêu hóa, các chất dinh dưỡng này trải qua hàng loạt phản ứng chuyển hóa để tạo ra ATP, nguồn năng lượng được tế bào sử dụng cho mọi hoạt động sống.
Cà phê có thể giúp bạn tỉnh táo hơn trong ngắn hạn, nhưng không trực tiếp tạo ra năng lượng cho tế bào. Vì vậy, nếu cơ thể thiếu các "nguyên liệu" hoặc "công cụ" cần thiết cho quá trình chuyển hóa, cảm giác mệt mỏi vẫn có thể xuất hiện.
Nhiều vitamin nhóm B tham gia trực tiếp vào các phản ứng chuyển hóa giúp cơ thể sử dụng năng lượng từ thực phẩm. Vitamin B1, B2, B3, B5 và B6 đóng vai trò như các coenzyme hỗ trợ quá trình chuyển hóa carbohydrate, chất béo và protein.
Nói cách khác, nếu thực phẩm là nhiên liệu thì vitamin nhóm B giống như những mắt xích giúp cơ thể khai thác nhiên liệu đó hiệu quả hơn.

Bên cạnh vitamin nhóm B, các vi chất như vitamin C, kẽm, magie hay sắt cũng tham gia vào nhiều quá trình sinh học quan trọng liên quan đến hoạt động của tế bào, hệ thần kinh và chức năng nhận thức.
Đây là lý do các chuyên gia luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của chế độ ăn đa dạng thay vì chỉ tập trung vào một nhóm dưỡng chất riêng lẻ.
Không phải ai cảm thấy mệt mỏi cũng bị thiếu vi chất. Tuy nhiên, một số thói quen phổ biến ở dân văn phòng có thể làm tăng nguy cơ mất cân bằng dinh dưỡng.
Bữa sáng thường là bữa ăn bị bỏ qua nhiều nhất. Trong khi đó, các bữa ăn nhanh hoặc thực phẩm chế biến sẵn có thể cung cấp đủ calo nhưng chưa chắc đáp ứng đầy đủ nhu cầu vitamin và khoáng chất.
Khi chất lượng bữa ăn suy giảm trong thời gian dài, lượng vi chất được cung cấp cho cơ thể cũng có thể không đạt mức tối ưu.

Thức khuya không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng nghỉ ngơi mà còn làm thay đổi nhiều thói quen sức khỏe khác như ăn uống thất thường, ít vận động và phụ thuộc nhiều hơn vào cà phê hoặc đồ uống có đường.
Sự kết hợp của các yếu tố này có thể khiến cơ thể khó duy trì trạng thái khỏe mạnh trong thời gian dài.
Nhiều người có xu hướng tìm kiếm giải pháp giúp tỉnh táo nhanh chóng nhưng ít quan tâm đến nguyên nhân sâu xa của tình trạng thiếu năng lượng.
Trong khi đó, việc duy trì chế độ ăn cân bằng, nghỉ ngơi hợp lý và đảm bảo cung cấp đầy đủ các vi chất cần thiết mới là nền tảng lâu dài cho sức khỏe.
Dinh dưỡng từ thực phẩm vẫn luôn là nền tảng quan trọng để duy trì sức khỏe. Bên cạnh đó, việc bổ sung thêm vitamin và khoáng chất phù hợp có thể là một phần của chiến lược chăm sóc sức khỏe chủ động, đặc biệt trong những giai đoạn cơ thể có nhu cầu cao hơn bình thường.
Những người thường xuyên bỏ bữa, làm việc cường độ cao, ăn uống thiếu cân đối hoặc có nhu cầu dinh dưỡng tăng cao có thể cần chú ý hơn đến việc bổ sung vitamin và khoáng chất theo hướng dẫn phù hợp.
Hiện nay, một số sản phẩm bổ sung chứa kết hợp vitamin nhóm B, vitamin C và kẽm được sử dụng trong các trường hợp thiếu hụt hoặc tăng nhu cầu các vi chất này. Chẳng hạn, Berocca Performance Orange chứa nhiều vitamin và khoáng chất, được chỉ định trong trường hợp thiếu hụt hoặc tăng nhu cầu vitamin C, vitamin nhóm B và kẽm.
Nếu thường xuyên cảm thấy mệt mỏi kéo dài hoặc các triệu chứng ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, người dùng nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia y tế để được đánh giá đầy đủ và lựa chọn giải pháp hỗ trợ phù hợp.
Đằng sau cảm giác "hết pin" có thể là sự kết hợp của nhiều yếu tố, từ lối sống, chế độ ăn uống đến việc cơ thể chưa được cung cấp đầy đủ các vitamin và khoáng chất cần thiết cho quá trình tạo năng lượng. Hiểu đúng cơ chế này không chỉ giúp chúng ta nhìn nhận vấn đề toàn diện hơn mà còn chủ động xây dựng những thói quen tốt để duy trì sức khỏe và hiệu suất làm việc mỗi ngày.

Bác sĩNguyễn Thị Châu Hằng
Hơn 6 năm trong lĩnh vực tiêm chủng, dinh dưỡng nhi khoa và giảng viên Y khoa.