Muối biển và những điều cần biết cho sức khỏe hàng ngày

Muối là một trong những gia vị cổ xưa nhất của loài người và giữ vai trò thiết yếu trong sinh hoạt hàng ngày. Không chỉ có ý nghĩa trong chế biến thực phẩm, muối còn liên quan trực tiếp đến cân bằng nội môi và nhiều hoạt động sinh lý quan trọng của cơ thể. Trong số các loại muối đang được sử dụng hiện nay, muối biển nhận được nhiều sự chú ý nhờ nguồn gốc tự nhiên và cách chế biến tối giản. Tuy nhiên, việc hiểu đúng về giá trị dinh dưỡng và giới hạn sử dụng là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Tổng quan về muối biển

Muối biển là sản phẩm thu được từ quá trình bay hơi tự nhiên của nước biển. Thành phần chính của muối biển là natri clorua với vai trò điều chỉnh cân bằng dịch thể và tham gia kiểm soát huyết áp trong cơ thể. Do ít trải qua các công đoạn tinh chế nên muối biển vẫn giữ lại một lượng nhỏ khoáng chất tự nhiên như kali, canxi, magie và sắt.

Tuy vậy, các khoáng chất này chỉ tồn tại ở dạng vi lượng. Để đạt được lượng khoáng tương đương từ các thực phẩm khác, người dùng sẽ phải tiêu thụ muối với số lượng rất lớn nên điều này không có lợi cho sức khỏe. Vì vậy, không nên đánh giá muối biển là nguồn bổ sung khoáng chất chính.

Về mặt định lượng, do kích thước hạt lớn hơn nên mỗi thìa cà phê muối biển thường chứa ít natri hơn muối tinh chế. Muối ăn thông thường cung cấp khoảng 2300mg natri trong mỗi thìa cà phê, trong khi đó muối biển cung cấp khoảng 2000mg. Sự khác biệt này đến từ mật độ hạt chứ không phải do bản chất natri thấp hơn.

Ngoài ra, việc hiểu sai rằng muối biển an toàn hơn có thể khiến nhiều người vô tình tiêu thụ vượt mức natri khuyến nghị, từ đó góp phần làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch và tăng huyết áp.

Muối biển có tác dụng gì?

Muối biển không chỉ được sử dụng trong ẩm thực mà còn có một số tác dụng sinh lý nhất định. Tuy nhiên, mọi lợi ích chỉ đạt được khi dùng với liều lượng hợp lý.

Cung cấp nước cho cơ thể

Natri là thành phần quan trọng giúp duy trì trạng thái hydrat hóa và ổn định huyết áp. Khi cơ thể thiếu natri, đặc biệt trong quá trình vận động mạnh hoặc đổ nhiều mồ hôi có thể xảy ra tình trạng mất nước và rối loạn điện giải.

Muối góp phần giữ nước trong lòng mạch và hỗ trợ phân bố dịch thể hợp lý. Tuy nhiên, cả thiếu và thừa natri đều gây ảnh hưởng bất lợi đến huyết áp ở những người có cơ địa nhạy cảm.

Ngoài muối biển, natri còn tồn tại trong nhiều loại thực phẩm khác như thịt chế biến sẵn, bánh mì và đồ hộp nên việc bổ sung cần được tính toán tổng thể.

Hỗ trợ cho hoạt động của hệ tiêu hóa

Clorua là thành phần quan trọng tham gia vào quá trình tạo axit dịch vị. Natri clorua giúp thúc đẩy quá trình tiêu hóa và hỗ trợ hấp thu dinh dưỡng tại ruột non.

Một số nghiên cứu cho thấy, dung dịch nước muối được sử dụng trong quy trình làm sạch ruột trước nội soi tiêu hóa. Tuy nhiên, hiệu quả của nước muối với sức khỏe đường ruột hằng ngày vẫn chưa được chứng minh rõ ràng.

Do đó, muối chỉ nên được xem là yếu tố hỗ trợ chứ không phải giải pháp cải thiện chức năng tiêu hóa độc lập.

Ảnh hưởng đến sức khỏe da

Việc tắm muối đã được ứng dụng trong một số tình trạng da liễu nhất định. Một số nghiên cứu ghi nhận, việc ngâm nước muối có thể làm giảm khô da và hạn chế kích ứng ở người mắc chàm.

Tổ chức Eczema Quốc tế khuyến nghị thêm muối vào nước tắm hàng ngày cho một số bệnh nhân nhằm giảm ngứa và đỏ da. Tuy nhiên, hiệu quả mang tính hỗ trợ, không thay thế điều trị y khoa.

Một số lưu ý khi sử dụng muối biển

Dù có nguồn gốc tự nhiên nhưng muối biển vẫn chứa natri và có thể gây hại khi tiêu thụ quá mức.

• Việc sử dụng quá nhiều muối có liên quan trực tiếp đến tăng huyết áp, loãng xương, sỏi thận và các bệnh lý tim mạch. Nguy cơ này càng cao ở người có sẵn bệnh nền như cao huyết áp, suy thận hoặc rối loạn chuyển hóa.
• Muối biển cũng không phải là sản phẩm giàu vi chất đủ để bù đắp cho chế độ ăn thiếu cân bằng. Việc thay thế hoàn toàn muối ăn bằng muối biển không giúp phòng ngừa bệnh nếu tổng lượng natri nạp vào vẫn vượt khuyến nghị.
• Khi sử dụng trong chế biến thực phẩm, đặc biệt là làm bánh hoặc nêm định lượng, nên nghiền mịn muối biển để kiểm soát lượng tiêu thụ chính xác hơn.

Những câu hỏi thường gặp về muối biển

Trong quá trình tìm hiểu và sử dụng muối biển, nhiều người vẫn còn băn khoăn về sự khác biệt giữa các loại muối, mức độ an toàn cho sức khỏe và cách dùng sao cho hợp lý. Dưới đây là một số thông tin cần biết:

Muối biển khác gì so với muối tinh chế thông thường?

Muối biển thu được từ nước biển thông qua quá trình bay hơi tự nhiên và ít tinh chế. Muối tinh chế thường trải qua nhiều công đoạn làm sạch và loại bỏ tạp chất, khoáng, chỉ còn lại natri clorua.

Muối biển có tốt cho sức khỏe không?

Muối biển chứa một số khoáng chất vi lượng tự nhiên. Khi sử dụng đúng liều lượng, muối biển có thể góp phần duy trì cân bằng điện giải và hỗ trợ các chức năng sinh lý cơ bản. Tuy nhiên, lợi ích này không vượt trội nếu dùng quá nhiều.

Muối biển có ảnh hưởng đến tim mạch không?

Muối biển vẫn chứa natri nên tiêu thụ quá mức có thể làm tăng huyết áp và nguy cơ bệnh tim mạch. Người có tiền sử cao huyết áp nên kiểm soát lượng muối tổng thể bất kể loại muối sử dụng.

Muối biển có giúp cải thiện tình trạng da không?

Muối biển có thể hỗ trợ làm mềm da và giảm kích ứng trong một số trường hợp khi dùng ngoài da. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào cơ địa và cần thử nghiệm trước khi sử dụng lâu dài.

Muối biển là gia vị tự nhiên quen thuộc với nhiều công dụng trong ẩm thực và sinh hoạt. Dù có chứa khoáng chất vi lượng và một số lợi ích nhất định nhưng muối biển không phải là lựa chọn an toàn tuyệt đối nếu sử dụng quá mức. Việc kiểm soát lượng muối hàng ngày kết hợp chế độ ăn đa dạng mới là yếu tố cốt lõi giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch, tiêu hóa và làn da.