Vệ sinh cá nhân kém: “Cầu nối” khiến bệnh truyền nhiễm dễ lây ở trường học

Trường học là môi trường học sinh thường xuyên tiếp xúc gần, dùng chung không gian và nhiều bề mặt. Khi vệ sinh cá nhân không tốt, tác nhân gây bệnh có thêm cơ hội truyền qua tay, dịch tiết hoặc đồ vật, sau đó xâm nhập cơ thể qua mắt, mũi, miệng. Vì vậy, duy trì vệ sinh cá nhân là một biện pháp quan trọng giúp hạn chế nguy cơ mắc và lây lan bệnh truyền nhiễm ở học sinh.

Vệ sinh cá nhân kém tạo cơ hội cho tác nhân gây bệnh xâm nhập

Bàn tay là một trong những “cầu nối” đưa tác nhân gây bệnh từ môi trường đến cơ thể. Học sinh thường xuyên chạm vào bàn ghế, tay nắm cửa, dụng cụ học tập, khu vệ sinh và nhiều bề mặt dùng chung. Nếu không rửa tay đúng cách, vi sinh vật trên tay có thể tiếp tục đi vào cơ thể khi trẻ ăn uống hoặc chạm vào mắt, mũi, miệng.

Một số thói quen làm tăng cơ hội tiếp xúc với tác nhân gây bệnh gồm:

• Không rửa tay bằng xà phòng sau khi đi vệ sinh và trước khi ăn.
• Thường xuyên đưa tay chưa vệ sinh lên mắt, mũi, miệng.
• Ho, hắt hơi vào bàn tay rồi tiếp tục chạm vào đồ vật.
• Dùng chung khăn mặt, bàn chải đánh răng hoặc một số vật dụng cá nhân.
• Không giữ vệ sinh cơ thể và quần áo sạch sẽ.

Đặc biệt, rửa tay kém có liên quan đến đường lây phân - miệng của nhiều bệnh đường tiêu hóa. Với các bệnh đường hô hấp, việc ho hoặc hắt hơi không đúng cách cũng có thể làm dịch tiết chứa tác nhân gây bệnh phát tán. Nếu trẻ dùng tay che miệng rồi tiếp tục chạm vào người hoặc đồ vật xung quanh, tác nhân có thể được đưa tới những điểm tiếp xúc khác.

Những bệnh truyền nhiễm thường gặp khi vệ sinh cá nhân kém

Vệ sinh cá nhân kém làm tăng nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm qua tay bẩn, đường phân - miệng, dịch tiết hô hấp hoặc tiếp xúc trực tiếp. Một số bệnh thường gặp ở học sinh gồm:

• Bệnh đường tiêu hóa: Tiêu chảy nhiễm trùng và một số bệnh lây qua đường phân - miệng có thể liên quan đến việc không rửa tay sau khi đi vệ sinh, trước khi ăn hoặc sử dụng thực phẩm, nước không bảo đảm vệ sinh.
• Bệnh đường hô hấp: Cúm và một số nhiễm trùng hô hấp có thể lan giữa học sinh khi tiếp xúc gần. Vệ sinh tay và vệ sinh hô hấp kém có thể góp phần làm tăng cơ hội lây truyền.
• Bệnh ngoài da: Một số bệnh nhiễm trùng da có thể lây qua tiếp xúc trực tiếp hoặc dùng chung vật dụng cá nhân, nhất là khi vệ sinh cơ thể chưa tốt.
• Một số bệnh do ký sinh trùng: Thói quen không rửa tay, vệ sinh ăn uống kém hoặc tiếp xúc với môi trường nhiễm bẩn có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh ký sinh trùng.

Vệ sinh tốt giúp làm gián đoạn chuỗi lây truyền

Rửa tay là một trong những biện pháp đơn giản nhưng quan trọng để hạn chế lây nhiễm. Rửa tay đúng cách giúp loại bỏ tác nhân gây bệnh trên tay trước khi chúng có cơ hội đi vào cơ thể hoặc truyền sang người khác.

Các nghiên cứu cho thấy rửa tay có thể giúp phòng ngừa khoảng 30% bệnh liên quan đến tiêu chảy và khoảng 20% nhiễm trùng đường hô hấp. Ở học sinh tiểu học, thực hành rửa tay còn được ghi nhận có thể giúp giảm 29 - 57% tình trạng nghỉ học do bệnh đường tiêu hóa.

Không chỉ rửa tay, nhiều thói quen vệ sinh nhỏ cũng tạo khác biệt lớn. Để giảm cơ hội tiếp xúc và phát tán tác nhân gây bệnh, học sinh nên:

• Hạn chế chạm vào mắt, mũi, miệng khi tay chưa sạch.
• Che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi bằng khăn giấy hoặc khuỷu tay.
• Không dùng chung đồ cá nhân như khăn mặt, bàn chải đánh răng.
• Giữ cơ thể và quần áo sạch sẽ, nhất là sau khi vận động.
• Ăn chín, uống sạch, sử dụng thực phẩm và nguồn nước bảo đảm vệ sinh.

Như vậy, vệ sinh cá nhân kém là "cầu nối" khiến bệnh truyền nhiễm dễ lây ở trường học. Do đó, trong môi trường có nhiều tiếp xúc như trường học, những hành động đơn giản như rửa tay đúng cách, che miệng khi ho, giữ vệ sinh cơ thể và sử dụng đồ cá nhân hợp lý vì thế mang ý nghĩa lớn hơn việc “giữ sạch”. Đây là những biện pháp góp phần cắt đứt đường lây truyền, bảo vệ sức khỏe của mỗi học sinh và cả tập thể.