Ngồi bị đau xương mông là do đâu? Cách khắc phục

Tình trạng đau xương mông khi ngồi có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như tư thế sai, chèn ép dây thần kinh hoặc các bệnh lý cơ xương khớp tiềm ẩn. Cơn đau thường tăng rõ khi ngồi lâu và thuyên giảm khi thay đổi tư thế, khiến nhiều người chủ quan bỏ qua.

Ngồi bị đau xương mông là do đâu?

Đau xương mông khi ngồi là triệu chứng khá phổ biến, có thể gặp ở nhiều độ tuổi và ngành nghề khác nhau. Tình trạng này không chỉ gây khó chịu trong sinh hoạt hằng ngày mà còn có thể là dấu hiệu cảnh báo các rối loạn cơ xương khớp hoặc thần kinh tiềm ẩn. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến:

Chấn thương vùng mông và xương chậu

Đau xương mông thường xuất hiện sau các chấn thương như té ngã, trượt ngã hoặc va đập trực tiếp vào vùng mông, hông. Ngoài ra, chấn thương có thể xảy ra trong quá trình tập luyện thể thao cường độ cao, vận động sai kỹ thuật hoặc nâng vật nặng đột ngột. Các tổn thương này có thể gây bầm dập mô mềm, rách sợi cơ hoặc ảnh hưởng đến xương cụt và khớp cùng chậu, dẫn đến đau rõ khi ngồi hoặc thay đổi tư thế.

Hội chứng mông chết (viêm gân cơ mông)

Hội chứng mông chết, còn gọi là tình trạng suy yếu hoặc viêm gân cơ mông, thường gặp ở người ngồi lâu, ít vận động như nhân viên văn phòng, lái xe đường dài. Khi cơ mông ngoài hoạt động kém hiệu quả, áp lực sẽ dồn lên khớp háng và cột sống thắt lưng. Người bệnh có thể cảm thấy đau một bên mông, đau lan ra hông hoặc lưng dưới, kèm theo yếu cơ, đau đầu gối hoặc mắt cá chân. Cơn đau thường tăng khi ngồi lâu và giảm khi vận động nhẹ.

Căng cơ vùng mông

Ba nhóm cơ chính ở mông (cơ mông lớn, mông nhỡ và mông bé) có vai trò quan trọng trong vận động và giữ thăng bằng. Khi các cơ này bị kéo giãn quá mức sẽ gây căng cơ hoặc rách vi thể, dẫn đến đau, sưng và hạn chế vận động. Nguyên nhân thường gặp là tập luyện quá sức, không khởi động kỹ trước khi vận động hoặc thay đổi hướng di chuyển đột ngột. Đau do căng cơ mông thường tăng khi ngồi xuống, đứng lên hoặc leo cầu thang.

Đau thần kinh tọa

Đau thần kinh tọa không xuất phát trực tiếp từ cơ mông nhưng lại thường biểu hiện đau lan từ thắt lưng xuống mông, đùi và cẳng chân. Nguyên nhân là do dây thần kinh tọa bị chèn ép hoặc kích thích, thường liên quan đến thoát vị đĩa đệm, thoái hóa cột sống hoặc hẹp ống sống. Khi ngồi lâu, áp lực lên cột sống tăng có thể làm triệu chứng đau mông rõ rệt hơn, kèm theo tê bì hoặc cảm giác châm chích ở chi dưới.

Viêm da, nhiễm trùng hoặc mụn nhọt vùng mông

Các tổn thương viêm da, mụn nhọt hoặc nhiễm trùng mô mềm ở vùng mông cũng có thể gây đau khi ngồi hoặc nằm. Người bệnh có thể nhận thấy vùng mông sưng, đỏ, nóng và đau lan rộng. Trong một số trường hợp, nhiễm trùng có thể tiến triển thành áp xe.

Thoát vị đĩa đệm và bệnh lý cột sống

Thoát vị hoặc thoái hóa đĩa đệm thắt lưng có thể chèn ép rễ thần kinh, gây đau lan xuống mông. Cơn đau thường tăng khi cúi người, nâng vật nặng hoặc ngồi sai tư thế kéo dài. Nếu không được kiểm soát tốt, đau xương mông do nguyên nhân này có thể trở thành mạn tính và ảnh hưởng đáng kể đến cuộc sống sinh hoạt.

Cách điều trị

Đau xương mông khi ngồi kéo dài có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống. Dưới đây là những hướng điều trị thường được áp dụng:

Điều trị trong trường hợp nhẹ

Với những trường hợp đau xương mông mức độ nhẹ, chưa có dấu hiệu tổn thương cấu trúc nghiêm trọng, các biện pháp bảo tồn thường mang lại hiệu quả tốt nếu được thực hiện đúng cách và kiên trì.

• Nghỉ ngơi và thư giãn cơ hợp lý: Giảm thời gian ngồi liên tục, tránh các tư thế gây chèn ép kéo dài lên vùng mông hông giúp cơ và mô mềm có thời gian phục hồi.
• Điều chỉnh tư thế sinh hoạt: Khi ngồi hoặc nằm, có thể kê cao chân hoặc sử dụng đệm mềm để giảm áp lực lên vùng cơ mông và xương chậu.
• Chườm lạnh hoặc chườm ấm: Chườm lạnh giúp giảm viêm, sưng trong giai đoạn đau cấp; trong khi chườm ấm hỗ trợ giãn cơ, cải thiện tuần hoàn máu và giảm co cứng cơ.
• Sử dụng thuốc giảm đau không kê đơn: Các thuốc như paracetamol, ibuprofen hoặc naproxen có thể giúp giảm đau và phản ứng viêm nhẹ, tuy nhiên cần dùng đúng liều và không lạm dụng.
• Tập luyện và vật lý trị liệu: Các bài tập kéo giãn cơ mông, cơ hông và cột sống thắt lưng giúp cải thiện biên độ vận động, giảm chèn ép thần kinh và hạn chế tái phát đau.

Điều trị trong trường hợp nặng

Khi đau xương mông kéo dài, đau tăng dần hoặc kèm theo các triệu chứng như tê lan xuống chân, yếu cơ, người bệnh cần được thăm khám chuyên khoa để có hướng điều trị phù hợp.

• Thuốc điều trị theo chỉ định bác sĩ: Có thể bao gồm thuốc giảm đau mạnh hơn, thuốc giãn cơ hoặc thuốc kháng viêm nhằm kiểm soát cơn đau và giảm co thắt cơ.
• Điện trị liệu và phục hồi chức năng: Các phương pháp như kích thích điện, sóng ngắn hoặc siêu âm trị liệu giúp giảm đau, cải thiện dẫn truyền thần kinh và phục hồi chức năng vận động.
• Tiêm điều trị tại chỗ: Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định tiêm thuốc kháng viêm hoặc giảm đau tại vùng tổn thương để kiểm soát triệu chứng nhanh hơn.
• Can thiệp phẫu thuật: Chỉ được cân nhắc khi các phương pháp bảo tồn thất bại và có dấu hiệu chèn ép dây thần kinh hoặc tổn thương cấu trúc nghiêm trọng.

Chế độ sinh hoạt giúp phòng ngừa đau xương mông

Bên cạnh điều trị y tế, điều chỉnh lối sống và thói quen sinh hoạt hằng ngày có vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa và hạn chế tiến triển của đau cơ mông. Dưới đây là những lưu ý trong sinh hoạt để phòng ngừa đau xương mông:

• Ngồi đúng tư thế: Lưng thẳng, vai thả lỏng, hai bàn chân đặt vững trên sàn; tránh ngồi lệch hoặc cúi gập người trong thời gian dài.
• Hạn chế ngồi liên tục quá lâu, nên đứng dậy vận động nhẹ hoặc thay đổi tư thế sau mỗi 30-60 phút.
• Tránh ngồi trên bề mặt quá cứng hoặc không bằng phẳng để giảm chèn ép lên cơ mông và khớp háng.
• Thực hiện các động tác giãn cơ nhẹ nhàng cho vùng mông, hông và chi dưới nhằm duy trì độ linh hoạt và giảm căng cơ.
• Nghỉ ngơi phù hợp khi có chấn thương hoặc đau cấp tính, tránh gắng sức quá mức.
• Đảm bảo khẩu phần ăn cân đối, giàu protein để hỗ trợ tái tạo mô cơ.
• Ưu tiên rau xanh, trái cây, cá béo và các thực phẩm có đặc tính chống viêm tự nhiên.
• Hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, nhiều dầu mỡ và chất béo không lành mạnh.
• Uống đủ nước mỗi ngày giúp hỗ trợ chuyển hóa và chức năng cơ khớp.

Hy vọng những thông tin trong bài viết đã giúp bạn có cái nhìn đầy đủ hơn về tình trạng ngồi bị đau xương mông, từ nguyên nhân thường gặp đến các hướng xử trí và chăm sóc phù hợp. Khi cơn đau kéo dài hoặc có xu hướng nặng dần, bạn nên thăm khám chuyên khoa để được chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời, nhằm hạn chế biến chứng và cải thiện sức khỏe lâu dài.